Μόσχος Μορφακίδης-Φυλακτός
Ένας Δραμινός «Πρεσβευτής»
των Ελληνικών Γραμμάτων στην κορυφή
Το Υπουργείο Πολιτισμού ανακοίνωσε τα Κρατικά Βραβεία Λογοτεχνίας, Λογοτεχνικής Μετάφρασης και Παιδικού Βιβλίου έτους 2025
Η ανακοίνωση των Κρατικών Βραβείων Λογοτεχνίας 2025 έφερε στο προσκήνιο μια εμβληματική προσωπικότητα της διανόησης. Ο Μόσχος Μορφακίδης-Φυλακτός, μαζί με άλλους τρεις κορυφαίους Νεοελληνιστές, τιμάται με το Μεγάλο Βραβείο Γραμμάτων για τη συνολική προσφορά τους στα Γράμματα, επισφραγίζοντας μια λαμπρή σταδιοδρομία που γεφυρώνει την Ελλάδα με την Ιβηρική Χερσόνησο και τον παγκόσμιο ακαδημαϊκό χάρτη.
Με καταγωγή από τη Δράμα, ο κ. Μορφακίδης-Φυλακτός δεν ξέχασε ποτέ τις ρίζες του, παρόλο που η έδρα της δραστηριότητάς του βρίσκεται εδώ και δεκαετίες στην Ισπανία. Ως καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Γρανάδας, κατάφερε να μετατρέψει την ισπανική πόλη σε ένα από τα σημαντικότερα προπύργια των ελληνικών σπουδών στην Ευρώπη.
Η από κοινού βράβευσή του με προσωπικότητες όπως ο Vincenzo Rotolo (Βιντσέντζο Ρότολο),ο Jacques Bouchard (Ζακ Μπουσάρ) και ο Roderick Beaton (Ρόντρικ Μπήτον), υπογραμμίζει το γεγονός ότι ο Μόσχος Μορφακίδης-Φυλακτός ανήκει στην «ελίτ» των ανθρώπων που εξετάζουν την ελληνικότητα με ματιά οικουμενική.
Για τη Δράμα, η διάκριση αυτή αποτελεί πηγή υπερηφάνειας, καθώς ένας δικός της άνθρωπος αναγνωρίζεται ως ένας από τους κορυφαίους θεματοφύλακες της γλώσσας και της ιστορίας μας διεθνώς.
Ο Δραμινός στην καταγωγή κ. Μόσχος Μορφακίδης-Φυλακτός είναι καθηγητής Ελληνικής Φιλολογίας του Πανεπιστημίου της Γρανάδας και διευθυντής του Κέντρου Βυζαντινών, Νεοελληνικών και Κυπριακών Σπουδών.
Αξίζει να τονίσουμε ότι εδώ και 13 χρόνια, το Κέντρο Βυζαντινών, Νεοελληνικών και Κυπριακών Σπουδών του Πανεπιστημίου της Γρανάδας στην Ισπανία, πραγματοποιεί θερινό πρόγραμμα ελληνικής γλώσσας, μετάφρασης και πολιτισμού στη Δράμα. Στο πλαίσιο αυτό, φοιτητές από διάφορες χώρες του κόσμου, μετέχουν στο πρόγραμμα και φιλοξενούνται στη Δράμα, μεταφράζουν κάθε χρόνο και ένα Δραμινό λογοτέχνη και γίνεται με την ευγενική χορηγία της Raycap, της ΑΜΚΕ ΚΥΚΛΩΨ και της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης.
Το Υπουργείο Πολιτισμού ανακοίνωσε τα Κρατικά Βραβεία Λογοτεχνίας, Λογοτεχνικής Μετάφρασης και Παιδικού Βιβλίου έτους 2025 (για τις εκδόσεις 2024).
Αναλυτικά, τα βραβεία που ανακοινώθηκαν είναι τα εξής:
Ι. ΚΡΑΤΙΚΑ ΒΡΑΒΕΙΑ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ 2025
Α. Το Μεγάλο Βραβείο Γραμμάτων 2025 απονέμεται εξ ολοκλήρου, ισότιμα και από κοινού σε κάθε έναν από τους εξής Νεοελληνιστές : Vincenzo Rotolo (Βιντσέντζο Ρότολο), Jacques Bouchard (Ζακ Μπουσάρ), Roderick Beaton (Ρόντρικ Μπήτον) και Μόσχο Μορφακίδη-Φυλακτό, για τη συνολική προσφορά τους στα Γράμματα.
Β. Το Κρατικό Βραβείο Μυθιστορήματος 2025 απονέμεται ομόφωνα στον Μίνω Ευσταθιάδη, για το έργο του Σου γράφω από την κοιλιά του κτήνους, εκδόσεις Μεταίχμιο.
Γ. Το Κρατικό Βραβείο Διηγήματος-Νουβέλας 2025 απονέμεται κατά πλειοψηφία στη Μαρία Μαμαλίγκα, για το έργο της Μερκάντο, εκδόσεις Βιβλιοπωλείον της «Εστίας».
Δ. Το Κρατικό Βραβείο Ποίησης 2025 απονέμεται κατά πλειοψηφία στη Δήμητρα Κωτούλα, για το έργο της Λάμια, εκδόσεις Πατάκη.
Ε. Το Κρατικό Βραβείο Δοκιμίου – Κριτικής 2025 απονέμεται ομόφωνα εξ ημισείας: στον Λυκούργο Κουρκουβέλα, για το έργο του Φραντς Κάφκα. Πολιτική και Κουλτούρα στη Μεταπολεμική Εποχή, εκδόσεις Πεδίο, και στον Στέφανο Τραχανά, για το έργο του Ο κύκλος. Επιστήμη και δημοκρατία σε ανήσυχους καιρούς, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης.
ΣΤ. Το Κρατικό Βραβείο Μαρτυρίας-Bιογραφίας-Χρονικού-Ταξιδιωτικής Λογοτεχνίας 2025 απονέμεται ομόφωνα στον Κωστή Καρπόζηλο, για το έργο του Ελληνικός κομμουνισμός. Μια διεθνική ιστορία (1912-1974), εκδόσεις Αντίποδες.
Ζ. Το Κρατικό Βραβείο Πρωτοεμφανιζόμενου Συγγραφέα 2025 απονέμεται ομόφωνα στον Θοδωρή Τσομίδη, για το έργο του Η γέννα. Μια ιστορία σε τρεις εποχές, εκδόσεις Πατάκη.
Η. Το Ειδικό Κρατικό Βραβείο 2025 για βιβλίο που προάγει σημαντικά τον διάλογο πάνω σε ευαίσθητα κοινωνικά ζητήματα, απονέμεται ομόφωνα στον Νικήτα Σινιόσογλου, για το έργο του Απομονωτήριο λοιμυπόπτων ζώων, εκδόσεις Κίχλη.
Θ. Τέλος, η Επιτροπή αποφάσισε ομόφωνα την απονομή Τιμητικής Διάκρισης στα περιοδικά: Byzantine and Modern Greek Studies και Journal of Modern Greek Studies, για τη συνεισφορά τους στη διάδοση των νεοελληνικών σπουδών διεθνώς.
ΙΙ. ΚΡΑΤΙΚΑ ΒΡΑΒΕΙΑ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΗΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ 2025
Α. Το Κρατικό Βραβείο Μετάφρασης Έργου Ξένης Λογοτεχνίας στην Ελληνική Γλώσσα 2025, απονέμεται ομόφωνα εξ ημισείας στην Τιτίκα Δημητρούλια για τη μετάφραση του έργου της Σεσίλ Κουλόν, Ένα θηρίο στον παράδεισο, εκδόσεις Gutenberg και στη Δήμητρα Δότση για τη μετάφραση του έργου του Ίταλο Καλβίνο, Ο δρόμος του Σαν Τζοβάνι, εκδόσεις Καστανιώτη.
Β. Το Κρατικό Βραβείο Απόδοσης Έργου Της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας στα Νέα Ελληνικά 2025 απονέμεται ομόφωνα εξ ημισείας στην Τασούλα Καραγεωργίου, για τη μετάφραση του έργου της Ανύτης της Τεγεάτιδος, Τα ποιήματα, εκδόσεις Νίκας και στον Βάιο Λιαπή, για τη μετάφραση του έργου των Λουκιανού, Πλούταρχου, Θεόφραστου, Σημεία και τέρατα, Η δεισιδαιμονία και οι επικριτές της στην αρχαία Ελλάδα, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης.
Γ. Το Κρατικό Βραβείο Μετάφρασης Έργου Ελληνικής Λογοτεχνίας σε Ξένη Γλώσσα 2025 απονέμεται ομόφωνα εξ ημισείας στον Eusebi Ayensa, για τη μετάφραση του έργου του Κωνσταντίνου Καβάφη, Poesia completa (τόμοι Ι & ΙΙ), εκδ. Flâneur και στον Khaled Raouf, για τη μετάφραση του έργου του Ιάκωβου Καμπανέλλη, Η Αυλή των θαυμάτων, εκδόσεις Jusur Publishing.
ΙΙI. ΚΡΑΤΙΚΑ ΒΡΑΒΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ 2025
Α. Το Κρατικό Βραβείο Παιδικού Λογοτεχνικού Βιβλίου 2025 απονέμεται κατά πλειοψηφία στον Κυριάκο Αθανασιάδη για το έργο με τίτλο Ο παράξενος Αδάμ και το φεγγάρι, (εικονογράφηση Ναταλία Καπατσούλια), εκδόσεις Ψυχογιός.
Β. Το Κρατικό Βραβείο Εφηβικού – Νεανικού Λογοτεχνικού Βιβλίου 2025 απονέμεται κατά πλειοψηφία στην Άννα Κουππάνου για το έργο με τίτλο Όταν μας άφησε η θάλασσα, εκδόσεις Πατάκη.
Γ. Το Κρατικό Βραβείο Εικονογραφημένου Παιδικού Βιβλίου 2025 απονέμεται ομόφωνα στην εικονογράφο Αγγελική Μπόζου για το έργο με τίτλο Τι κοιτάζουν;, εκδόσεις Μικρή Σελήνη.
Δ. Το Κρατικό Βραβείο Βιβλίου Γνώσεων για παιδιά 2025 απονέμεται εξ ημισείας στους Νίκο Μαθιουδάκη – Μάνο Μπονάνο για το έργο με τίτλο Το όνομά μου είναι… Κική Δημουλά, (εικονογράφηση Αγγελική Μπόζου), εκδόσεις Ίκαρος και στην Αλεξάνδρα Σέλελη για το έργο με τίτλο Ιστορίες για εφτάψυχα σκουπίδια, (εικονογράφηση Πετρούλα Κρίγκου), εκδόσεις Καλέντης.
