Ημερίδα του ΤΕΕ για την υγεία και ασφάλεια στα λατομεία
Επί τάπητος τέθηκε το ζήτημα
των ατυχημάτων στα λατομεία
στην Π.Ε. Δράμας
► Το μυστικό βρίσκεται στην πρόληψη και όχι στην καταστολή όσον αφορά τα ατυχήματα
► Μιλάνε στον «Π.Τ.»: κ. Στοϊμενίδης, κ. Μαυρίδης, κ. Γρηγορόγλου, κα. Κεφαλίδου
Του Θανάση Πολυμένη
ΜΙΑ ΠΟΛΥ ενδιαφέρουσα ημερίδα με θέμα την «Υγεία και ασφάλεια στην εργασία στον εξορυκτικό κλάδο», πραγματοποιήθηκε το απόγευμα της Τρίτης, με τη θεματολογία να επικεντρώνεται κατά ένα μεγάλο μέρος, στα πολλά ατυχήματα και δυστυχήματα που συμβαίνουν στα λατομεία μαρμάρου στη Δράμα.
Η ημερίδα διοργανώθηκε από το ΤΕΕ Ανατολικής Μακεδονίας, με ομιλητές το Δραμινό Δρ. Ανδρέα Στοϊμενίδη, Πρόεδρο Μ.Ε. Κομισιόν Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία στον Εξορυκτικό Κλάδο, Πρόεδρο Ευρωπαϊκού Οργανισμού Υ.Α.Ε. και Γραμματέα Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία της ΓΣΕΕ, τον κ. Κωνσταντίνο Γρηγορόγλου, Προϊστάμενο στο Τμήμα Επιθεώρησης Μεταλλείων του Σώματος Επιθεώρησης Βορείου Ελλάδος και τον κ. Στέλιο Μαυρίδη, Δικηγόρο παρ’ Αρείω Πάγω, Επίκουρο καθηγητή Δημοσιονομικού Δικαίου ΕΠΔ, τ. Αντιπρόεδρο Δ.Σ. Θεσσαλονίκης.
Στο φύλλο της Τρίτης 7 Ιουλίου ο «Π.Τ.» είχε δημοσιεύσει μια εκτενή συνέντευξη με τον κ. Στοϊμενίδη, ενώ σήμερα φιλοξενούμε δηλώσεις των ομιλητών στα τοπικά μέσα ενημέρωσης, κατά τη διάρκεια της ημερίδας.
Στοϊμενίδης: Κύρια προτεραιότητα οι εργαζόμενοι
Αυτό που μεταξύ άλλων τόνισε στις δηλώσεις του ο Δρ. Στοϊμενίδης, είναι ότι ο εξορυκτικός κλάδος, «είναι ένας από τους πλέον επικίνδυνους κλάδους με πολύ δύσκολες και ανθυγιεινές συνθήκες εργασίας, που μας δίνει πολλά ατυχήματα, αρκετά δυστυχήματα και μια σειρά επαγγελματικών ασθενειών, οι οποίες δεν καταγράφονται δυστυχώς στη χώρα μας».
Ερωτώμενος για το ποια είναι η εικόνα στη Δράμα, τόνισε ότι «η κατάσταση χρήζει βελτίωσης. Θεωρούμε ότι μπορούν να γίνουνε πολλά πράγματα εδώ για να βελτιωθεί η κατάσταση στους χώρους εργασίας στο λατομικό κλάδο. Και ξέρετε, η κύρια προτεραιότητα είναι οι εργαζόμενοι, καθώς η υγεία και ασφάλεια στην εργασία είναι θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα. Αλλά έχει αποδειχθεί από διεθνείς έρευνες και μελέτες ότι για κάθε ευρώ που επενδύεται στα θέματα υγείας και ασφάλειας στην εργασία από τις επιχειρήσεις, από τους επιχειρηματίες, αυτό επιστρέφει στους επιχειρηματίες ως βελτίωση της παραγωγικής διαδικασίας και άρα και της κερδοφορίας τους».
Διαδικασίες εκπαίδευσης
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο ζήτημα της εκπαίδευσης των εργαζομένων, για το οποίο τόνισε ότι «το πρώτο που πρέπει να γίνει είναι να πάμε σε μια διαδικασία εκπαίδευσης. Να μην μπαίνει εργαζόμενος στο λατομείο χωρίς να εκπαιδευτεί, χωρίς την παροχή των κατάλληλων μέσων ατομικής προστασίας».
Όπως επισημαίνει, «στο Νομό Δράμας έχουμε και ένα νέο φαινόμενο, που έχει να κάνει με την απασχόληση αλλοδαπών εργατών, οι οποίοι και τη δουλειά δεν ξέρουνε και γλώσσα επικοινωνίας δεν έχουν και άρα είναι πιο ευάλωτοι σε αυτά τα ζητήματα».
Διευκρίνισε επίσης, ότι «θα πρέπει να ιδρυθούν Επιτροπές Υγείας και Ασφάλειας στην εργασία, όπως δίνει το δικαίωμα ο νόμος στις λατομικές περιοχές για να υπάρχει μια καλή συνεργασία ανάμεσα στους εργοδότες και στους εργαζόμενους».
Οι επιθεωρητές έρχονται στη Δράμα ως «νεκροθάφτες»
Σε άλλο σημείο εξέφρασε την άποψη ότι, «θα πρέπει να υπάρξει στην περιοχή μας μια κοινωνική συμφωνία ανάμεσα σε εργοδότες και εργαζόμενους για την βελτίωση των όρων εργασίας και για την προστασία της υγείας και ασφάλειας στην εργασία στο λατομικό κλάδο».
Όπως τόνισε, «μεγάλο ζήτημα είναι η Επιθεώρηση. Εγώ το βλέπω σαν κάτι απτό, κάτι που δεν είναι δύσκολο. Ίσως να είναι το κυρίαρχο της κοινωνικής συμφωνίας που λέμε, η ίδρυση Τμήματος Επιθεώρησης Μεταλλείων στο Νομό μας. Είναι αδιανόητο στο Νομό με τα περισσότερα λατομεία σε όλη την Ελλάδα να μην υπάρχει Τμήμα Επιθεώρησης Μεταλλείων. Υπάρχουν μόνο οκτώ επιθεωρητές μηχανικοί σε όλη την Ελλάδα για χίλια λατομεία, για χίλιες λατομικές εκμεταλλεύσεις. Και οι μηχανικοί ασχολούνται περισσότερο με τα διαδικαστικά ζητήματα παρά με τα ζητήματα ελέγχου. Δεν προλαβαίνουνε να μετακινηθούνε από την Άρτα μέχρι την Αλεξανδρούπολη και την Λέσβο».
Διευκρινίζει μάλιστα στο σημείο αυτό, ότι «μέσα από αυτό το φόρτο εργασίας και από την κακή οργάνωση της δομής της Επιθεώρησης Μεταλλείων, οι επιθεωρητές έρχονται εδώ, μόνο όταν έχουμε ένα βαρύ ατύχημα ή ένα εργατικό δυστύχημα. Ουσιαστικά δηλαδή, αντί να ασκήσουν το ρόλο της πρόληψης, έρχονται ως «νεκροθάφτες» στην περιοχή. Οι ίδιοι οι επιθεωρητές μεταλλείων δίνουν έναν τεράστιο αγώνα, για να ανταποκριθούν στα καθήκοντά τους, αλλά κάτι τέτοιο είναι πολύ δύσκολο. Θεωρούμε ότι πρέπει άμεσα –και είναι μια καλή περίοδος τώρα– να ιδρυθεί τμήμα επιθεώρησης μεταλλείων στη Δράμα. Πριν από δέκα μέρες, μετά από πολλούς αγώνες, ιδρύθηκε τμήμα επιθεώρησης εργασίας στα Δωδεκάνησα. Είναι η σειρά της Δράμας, λοιπόν, τώρα να φτιάξει το δικό της τμήμα επιθεώρησης μεταλλείων».
Μαυρίδης: Το μυστικό βρίσκεται στην πρόληψη
Από νομικής απόψεως, δηλώσεις στα τοπικά μέσα ενημέρωσης έκανε ο Επίκουρος Καθηγητής Δημοσιονομικού Δικαίου στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας και Δικηγόρος παρ’ Αρείω Πάγω κ. Μαυρίδης, ο οποίος σημείωσε ότι «πρόκειται για ένα διαχρονικό ζήτημα, το οποίο συνδέεται άμεσα με τους όρους εργασίας».
Επεσήμανε δε, ότι το θέμα αυτό «έχει απασχολήσει όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, από την πολιτεία η οποία διαμορφώνει το θεσμικό πλαίσιο, τους εργοδότες, οι οποίοι καλούνται να το εφαρμόσουν και τους εργαζόμενους, οι οποίοι είναι αυτοί που υφίστανται, δυστυχώς, τις συνέπειες, όταν κάτι δεν τηρείται σωστά».
Όπως εξήγησε, «αυτό που μπορεί να συμπεράνει κανείς βλέποντας τα νούμερα, είναι ότι το πρόβλημα συνεχίζει να υπάρχει και δυστυχώς, πολλοί συνάνθρωποί μας έρχονται και ζητούν τη δική μας βοήθεια, προκειμένου να αντιμετωπίσουμε καταστάσεις, οι οποίες θα μπορούσα να πω ότι, μόνο με μια ευχή δεν θα πρέπει να συμβαίνουν».
Αναφερόμενος στα ατυχήματα στα λατομεία της Δράμας, εξήγησε ότι «είναι πολύ πιο έντονα και πολύ πιο σοβαρά από άλλες περιοχές και πιο συχνά. Οπότε, αυτό μοιραία οδηγεί στο συμπέρασμα, ότι θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα αυξημένα τα μέτρα τα οποία πρέπει να λαμβάνονται. Το θεσμικό πλαίσιο έχει αυστηροποιηθεί, υπάρχουν κανόνες που απαιτούν συγκεκριμένα μέτρα, τα οποία δυστυχώς, όχι σπάνια, δεν τηρούνται όπως θα έπρεπε να τηρούνται».
Ερωτώμενος για το ζήτημα της σοβαρότητας των ποινών, ο κ. Μαυρίδης τονίζει ότι «δεν είναι θέμα ποινών, αλλά στα θέματα αυτά υπάρχουν δύο διαστάσεις. Η μία διάσταση είναι ότι λειτουργεί ανακουφιστικά, αυτό τουλάχιστον έχει θεσμοθετήσει ο νομοθέτης. Προβλέπει δηλαδή συγκεκριμένη αποζημίωση, προκειμένου οι οικείοι του θύματος να ανακουφιστούν για την απώλεια που έχουνε, αλλά και να ενισχυθούν, γιατί η απώλεια μπορεί να είναι σε πολλά πράγματα.
Η άλλη διάσταση είναι η ποινική, η τιμωρία των υπευθύνων. Είναι απόλυτα σεβαστό, όταν από λάθος κάποιου άλλου, από αμέλεια – δεν θα έλεγα ποτέ σκόπιμη είναι πολύ βαρύ αυτό – είτε από μια μη προσήκουσα τήρηση αυτών που οφειλόταν, να έχει χαθεί ένας άνθρωπος. Εκεί λοιπόν, αυτό που ενδιαφέρει, δεν είναι να τιμωρηθεί αυτός που δεν έκανε αυτό που όφειλε να κάνει. Πρέπει να δούμε πώς θα αντιμετωπιστεί η ζωή. Γιατί όταν φεύγει ένας σύζυγος, ένας πατέρας, ή μια σύζυγος ή μια μητέρα, η οποία και με το εισόδημά της βοηθάει στον οικογενειακό προγραμματισμό και η στήριξη είναι μέσα στη ζωή και τα παιδιά αν υπάρχουν και παιδιά ακόμα χειρότερα, εδώ υπάρχουν άμεσες επιτακτικές ανάγκες. Ξεπερνά κατά πολύ δηλαδή την ηθική δικαίωση που θα προσέφερε μια ποινική καταδίκη ενδεχομένως. Είναι άμεσα υπαρξιακά προβλήματα που πρέπει να αντιμετωπιστούν, ανάγκες της ζωής. Αυτά όλα έχουνε πολύ μεγάλη σημασία. Αυτό σημαίνει ότι, εδώ πρέπει να πάμε στην πρόληψη και όχι στην καταστολή. Είναι θέμα του τι μέτρα θα πρέπει να θεσμοθετήσω, τα οποία πρέπει να τηρούνται για να μην θρηνούμε θύματα. Το μυστικό είναι στην πρόληψη και όχι στην καταστολή κατά την άποψή μου».
Γρηγορόγλου: Τα περισσότερα λατομεία και ατυχήματα στη Δράμα
Στις δηλώσεις του ο κ. Γρηγορόγλου αναφέρθηκε στα «θέματα ασφάλειας και υγείας που αντιμετωπίζουμε, ειδικότερα, στον κλάδο των λατομείων μαρμάρων». Όπως εξήγησε στην περιοχή της Δράμας έχουμε αρκετά έντονη δραστηριότητα και προφανώς έχουμε και αρκετά θέματα που σχετίζονται με την ορθολογική εκμετάλλευση των λατομείων και την ασφάλεια των εργαζομένων».
Ερωτώμενος σχετικά με το διαχρονικό αίτημα της Δράμας να ιδρυθεί στην περιοχή μια Επιθεώρηση Λατομείων, σημείωσε ότι «δεν είναι αρμοδιότητά μου να απαντήσω σ’ αυτό, πρέπει να απευθυνθείτε στο Υπουργείο Περιβάλλοντος. Είναι θέμα της κεντρικής υπηρεσίας».
Στην ερώτηση για το πόσοι είναι οι επιθεωρητές σε όλη την Ελλάδα, απάντησε ότι αυτή την ώρα είναι 8 για 1.000 λατομεία. Αναφερόμενος στα ατυχήματα, σημείωσε ότι αυτά «προφανώς σχετίζονται και με τον τρόπο εκμετάλλευσης, την εκπαίδευση των εργαζομένων και την καταλληλότητά τους».
Τόνισε ακόμα ότι, όσον αφορά στα ατυχήματα, «η αλήθεια είναι ότι έχουμε συμβάντα, τα οποία όμως έχουν περιοριστεί σε σχέση με παλαιότερα χρόνια ως προς τη σοβαρότητά τους. Δεν παύουν όμως να υπάρχουν. Και στο πλαίσιο των δυνατοτήτων μας, πραγματοποιούμε επιθεωρήσεις, δίνουμε εντολές, προσπαθούμε όσο μπορούμε να βελτιωθεί η κατάσταση. Δηλαδή οι εργασίες να γίνονται με ασφάλεια, το βασικότερο».
Στην ερώτηση αν στη Δράμα στατιστικά έχουμε τα περισσότερα ατυχήματα, απάντησε ότι «η Δράμα έχει τα περισσότερα λατομεία, τον μεγαλύτερο αριθμό αδειών. Οπότε έχουμε και τα ανάλογα περιστατικά».
Κεφαλίδου: Χρέος της πολιτείας η ασφάλεια και η αξιοπρεπή εργασία
Στην ημερίδα παραβρέθηκε και η πρώην βουλεύτρια Δράμας του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ κα. Χαρά Κεφαλίδου. Σε δηλώσεις της στα τοπικά μέσα ενημέρωσης, μίλησε για μια «πολύ σημαντική πρωτοβουλία του ΤΕΕ, που γίνεται για τους κανόνες που πρέπει να υπάρχουν σε ό,τι αφορά την υγιεινή και ασφάλεια της εργασίας στον εξορυκτικό κλάδο».
Όπως είπε, «η Δράμα είναι μια πόλη που έχει συνδέσει όλη την αναπτυξιακή της δραστηριότητα – ειδικά τα τελευταία χρόνια – με το κομμάτι της εξόρυξης. Και αυτό δημιουργεί μία επιπρόσθετη ανάγκη να δυναμώσει ακόμη περισσότερο το κομμάτι των ελεγκτικών μηχανισμών. Γι’ αυτό ζητάμε μετ’ επιτάσεως –το κάναμε και χρόνια πριν, αλλά τώρα νομίζω είναι πιο ώριμες οι συνθήκες καθώς υπάρχει μεγαλύτερη ενσυναίσθηση και ωρίμανση και στο κομμάτι των ίδιων των ιδιοκτητών των λατομείων– να υπάρχει προστασία ουσιαστικά της ασφάλειας των εργαζομένων».
Όπως τόνισε, «το χρέος της πολιτείας δεν είναι μόνο να καταμετρά και να καταγράφει τα ατυχήματα. Πολύ βασικό είναι να μπορεί να εξασφαλίζει ασφάλεια στον εργαζόμενο και αξιοπρεπή εργασία».
