Η Παιδοψυχίατρος του Κέντρου Ψυχικής Υγείας Δράμας μιλάει στον «Π.Τ.»
Η ανασφάλεια των γονιών
και η έλλειψη ελεύθερου χρόνου
φρενάρουν την ανάπτυξη των παιδιών
Στυλιανίδου: «Ζούμε σε μια κουλτούρα σιωπής – Τα παιδιά έχουν ανάγκη τον χρόνο μας»
Του Θανάση Πολυμένη
Η ΕΠΟΧΗ μας χαρακτηρίζεται γενικώς από την ταχύτητα με την οποία βιώνουμε την καθημερινότητα, είμαστε αφοσιωμένοι στις δουλειές μας, ο καθένας στον εαυτό του, ενώ πολλές φορές δεν βρίσκουμε τον απαραίτητο χρόνο να συζητήσουμε και να λύσουμε τα προβλήματά μας.
Ανάμεσα σε όλα αυτά, πολλές φορές τα παιδιά μας μπορεί να αισθάνονται παραμελημένα, ή να μην γνωρίζουμε πώς μπορούμε να τα βοηθήσουμε, πώς μπορούμε να βρούμε λύσεις στα διάφορα ζητήματα που τα απασχολούν. Και αυτό που οφείλουμε να καταλάβουμε, είναι ότι, τα προβλήματα που απασχολούν τα παιδιά, είναι και προβλήματα των γονιών και όλης της οικογένειας.
Μια από τις δημόσιες δομές που σήμερα μπορεί να βοηθήσει σε ζητήματα σχέσεων οικογένειας και παιδιών, είναι το Κέντρο Ψυχικής Υγείας του Γενικού Νοσοκομείου Δράμας. Η δομή λειτουργεί εδώ και χρόνια βέβαια στη Δράμα, και περιλαμβάνει Ψυχολόγους, Κοινωνικούς Λειτουργούς, Παιδοψυχίατρους και Λογοθεραπευτές.
Η ειδικότητα Παιδοψυχιάτρου ενισχύθηκε πρόσφατα μάλιστα, και πρόκειται για την κα. Βασιλική Στυλιανίδου, με την οποία μίλησε ο «Π.Τ.», εστιάζονται σε ζητήματα που απασχολούν τα παιδιά και κυρίως νεότερες ηλικίες παιδιών.
Η ιδιαιτερότητα της ανάπτυξης
Αυτό που θα πρέπει να πούμε αρχικά, είναι ότι πρόκειται για ένα Κοινοτικό κέντρο Ψυχικής Υγείας, το οποίο είναι ανοικτό στην Κοινότητα, στα σχολεία, σε διάφορους χώρους και έχει να κάνει τόσο με ενήλικες, όσο και με ανηλίκους όπως τα παιδιά.
Όπως σημειώνει η κα. Στυλιανίδου, «τα παιδιά έχουν την ιδιαιτερότητα της ανάπτυξης όλων των λειτουργιών, όπως της ομιλίας, της κινητικότητας, της σκέψης, της κρίσης, της μνήμης. Όλα τα μωρά μόλις γεννιούνται είναι ίδια, αλλά όταν μεγαλώσει το παιδί και ενηλικιωθεί αλλάζει. Όλοι οι άνθρωποι είμαστε ξεχωριστοί».
Τα αναπτυξιακά ορόσημα
Συμπληρώνει μάλιστα χαρακτηριστικά ότι, «όλη αυτή η προσωπικότητα χτίζεται κατά τη διάρκεια της περιόδου της ανάπτυξης. Υπάρχουν λοιπόν κάποια αναπτυξιακά ορόσημα. Δηλαδή σε ποιες ηλικίες και πώς εξελίσσονται αυτές οι λειτουργίες ανάλογα με την ηλικία. Όλοι ξέρουν πότε θα περπατήσει το παιδί, πότε θα μιλήσει και άλλα. Όταν αυτά τα ορόσημα καθυστερούν να εμφανιστούν, αυτό είναι ένας λόγος να ανατρέξει ο γονέας και να ζητήσει μια γνώμη από τους ειδικούς».
Οι διαταραχές του λόγου
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει η ίδια, στο θέμα της διαταραχής του λόγου, «καθώς το τελευταίο χρονικό διάστημα έχουμε ζητήματα καθυστέρησης της ομιλίας. Δεχόμαστε πάρα πολλά παιδιά που αργούν να μιλήσουν, να χρησιμοποιούν τον λόγο θα έλεγα, να εκφράζονται μέσω του λόγου. Και επειδή ο λόγος είναι καθαρά ανθρώπινο χαρακτηριστικό και αφορά την επικοινωνία, όλες οι διαταραχές της επικοινωνίας αποτυπώνονται στον λόγο και στο πώς τον χρησιμοποιεί ένα παιδί. Αν θέλει πρώτον και κύριον να μιλήσει, αν μπορεί, αν αναπτύσσει τη λειτουργία αυτή και κατά δεύτερον πώς μιλάει. Γιατί μπορεί ένα παιδί να μιλάει αλλά αυτά που λέει να μην ανταποκρίνονται ας πούμε σε μια πραγματικότητα».
Ερωτώμενη γιατί τα περιστατικά αυτά αυξάνονται το τελευταίο διάστημα, η Παιδοψυχίατρος του Κέντρου Ψυχικής Υγείας Δράμας, εξηγεί ότι «γενικά η επικοινωνία μεταξύ των ανθρώπων έχει γίνει κάπως διαφορετική από ό,τι ήταν τα περασμένα χρόνια. Γιατί δεν υπάρχει εμπιστοσύνη από τον άνθρωπο στον άλλον άνθρωπο. Γίνονται τόσα ανεξέλεγκτα πράγματα γύρω μας, που έχουμε μία γενικευμένη ανασφάλεια. Αυτή η ανασφάλεια αφενός και αφετέρου τα πάρα πολλά ερεθίσματα, και αυτά που μας συμβαίνουν στους ενήλικες και αυτά που βλέπουμε, τα αντιληπτικά ερεθίσματα από τις διάφορες οθόνες, μας παραλύουν τη σκέψη. Είμαστε δηλαδή μπουκωμένοι εντελώς και δεν έχουμε τον χρόνο να βάλουμε τα πράγματα σε μια σειρά».
Αυτό που εξηγεί στο σημείο αυτό, είναι ότι, «υπάρχει ένα πρόβλημα συγκρότησης της προσωπικότητάς μας, της συνείδησής μας, όπως και ένα θέμα χρόνου ωρίμανσης της σκέψης, της κρίσης και της επαλήθευσης. Οι εποχές προχωράνε και τα πράγματα τρέχουν και εμείς έχουμε παραλύσει για να τα κοιτάμε χωρίς να μπορούμε να τα βάλουμε μέσα μας, να τους δώσουμε τη δική μας εμπειρία».
Αυτονομία και υπερκινητικότητα
Συνεχίζοντας με τα ορόσημα της ανάπτυξης του παιδιού, η κα. Στυλιανίδου κάνει αναφορά και σ’ αυτό με τον έλεγχο της αυτονομίας του παιδιού στην τουαλέτα, ή στο θέμα του φαγητού, το οποίο μπορεί να αποτελέσει σύμπτωμα, ή και του ύπνου.
«Εκεί ο γονιός αρχίζει και αναζητά συμβουλές. Επίσης η συμπεριφορά του παιδιού μπορεί να χαρακτηρίζεται συχνά από υπερκινητικότητα. Έχουμε επίσης παιδιά, τα οποία έχουν συχνούς φόβους που είναι ένα πολύ συχνό φαινόμενο. Φόβους όπως το σκοτάδι, που είναι καθαρά παιδικός φόβος, αλλά και φόβοι για τους δυνατούς θορύβους ή φόβος του νερού και διάφορες άλλες φοβίες».
Οι δυσκολίες
Σημαντική είναι η αναφορά που κάνει η ίδια, στον τρόπο ζωής τον οποίο βιώνουμε λίγο – πολύ όλοι μας, συνδέοντας όλη αυτή την κατάσταση, με το ίδιο το μεγάλωμα των παιδιών.
«Όταν είμαστε απελπισμένοι για το μέλλον μας και δεν βρίσκουμε άκρη στη ζωή μας, πώς θα μεγαλώσει ένα παιδί, πώς θα μάθει να επικοινωνεί και με τη μάνα του;», εξηγεί και συμπληρώνει χαρακτηριστικά: «Βλέπετε ότι οι άνθρωποι στις μεγαλουπόλεις και αλλού σκοντάφτουν ο ένας πάνω στον άλλον στον δρόμο, δεν σκέφτονται, δεν μιλάνε, δεν απευθύνεται ο ένας στον άλλον. Πόσο μάλλον όταν έχεις ένα παιδί που θέλει να παίξει μαζί σου, να τραγουδήσεις, να το νανουρίσεις».
Όπως λέει, «όλα αυτά δεν γίνονται, δεν μπορούν να γίνουν αν δεν υπάρχει μία άνεση στην ψυχολογία του καθενός, αυτό που λέμε ελεύθερος χρόνος. Όταν τρέχουμε από τη μια δουλειά στην άλλη άκρη δεν βρίσκουμε. Όταν ανοίγουμε τηλεόραση και αυτά που ακούμε ή βλέπουμε είναι όλα φρικτά πράγματα, πώς θα μιλήσει το παιδί; Ζούμε τελικά σε μία κουλτούρα της σιωπής. Και ένα από τα προβλήματα σήμερα, είναι ότι πολλές φορές ο λόγος έπαψε να είναι έγκυρος».
Ζητήματα bullying και άλλα
Αυτό που τονίζει ακόμα η ίδια, είναι ότι το Κέντρο Ψυχικής Υγείας Δράμας, εξετάζει και πολλά θέματα της εφηβείας, όλα τα σχολικά προβλήματα όπως το bullying βέβαια, θέματα επιθετικότητας, εξαρτήσεων ενδεχομένως των εφήβων, ακόμα και του αυτοκτονικού ιδεασμού που όλο και περισσότερο εμφανίζεται τελευταία.
«Τα παιδιά είναι ένας ευαίσθητος πληθυσμός και οι γονείς θα πρέπει να είναι ενημερωμένοι ώστε να φροντίσουν το παιδί τους. Εμείς δηλαδή λειτουργούμε ενδιάμεσα με τους ειδικούς που ασχολούνται με το παιδί ή με τους γονείς ή με τους δασκάλους και σαν σύμβουλοι επίσης του τρόπου που μπορεί να διαβάσει ένα παιδί όταν έχει μαθησιακές δυσκολίες».
