Την Παρασκευή 1 και το Σάββατο 2 Μαΐου
Ιπποδρομίες Δοξάτου: Ένα πασίγνωστο
έθιμο, ενταγμένο στο εθνικό ευρετήριο
της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς
Μιλάει στον Π.Τ. η κα. Βενετία Μόσχου, ταμίας του Ιππικού Συλλόγου «Φίλιπποι»
Του Θρασύβουλου Πεγγαρά
Κάθε που ξεκινάει μια χρονιά, στο καλεντάρι του ο κάθε Δοξατινός, κυκλώνει πρώτα την ημέρα των ιπποδρομιών, και μετά αυτή των γενεθλίων του, ή όποια άλλη θεωρεί σημαντική ο καθένας. Και όχι αδίκως. Οι ιπποδρομίες του Δοξάτου αποτελούν έναν θεσμό ταυτοτικό για την ιστορική όσο και μαρτυρική περιοχή, ένα θεσμό που χάνεται στα βάθη των αιώνων, έναν θεσμό που έχει ορίσει διαγενεακά τους ανθρώπους του όμορφου Δήμου. Στις 1 και 2 Μαΐου λοιπόν, κάθε χρόνο, αναβιώνει το έθιμο των ιπποδρομιών στο Δοξάτο, ένα έθιμο ενταγμένο πλέον στο εθνικό ευρετήριο της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς της Ελλάδος, με ότι αυτό συνεπάγεται για την σπουδαιότητα και την αναγκαιότητα της διατήρησης, της ανάδειξης, και της αναβάθμισης του θεσμού.
Το έθιμο παραμένει μέχρι σήμερα ζωντανό, χάρη στις προσπάθειες του Ιππικού Συλλόγου Δοξάτου «Φίλιπποι» και στηριζόμενο στην σχέση του ανθρώπου με τα άλογα. Μια σχέση που ξεκινά από τους Αρχαίους Μακεδόνες και συνεχίζεται μέχρι τις μέρες μας. Αργότερα, στην εποχή του Μακεδονικού αγώνα, οι ιπποδρομίες του Δοξάτου ήταν το τέλειο πρόσχημα για τη συνάντηση των οπλαρχηγών της ευρύτερης περιοχής της Ανατολικής Μακεδονίας, που στόχο είχε τον συντονισμό της δράσης τους για την απελευθέρωση. Οι ιπποδρομίες, οι οποίες αναδεικνύουν τους ιστορικούς δεσμούς του αλόγου με την περιοχή, πραγματοποιούνται στο πλαίσιο των εορταστικών εκδηλώσεων του Προστάτη και πολιούχου Αγίου της μαρτυρικής κωμόπολης του Δοξάτου, Αγίου Αθανασίου.
Ο «Π.Τ.» επικοινώνησε με την ταμία του Ιππικού Συλλόγου «Φίλιπποι» την κα. Βενετία Μόσχου, η οποία μας μίλησε για την σημασία που έχουν οι ιπποδρομίες για τους ανθρώπους της περιοχής διαχρονικά, καθώς και για το πρόγραμμα των εκδηλώσεων: «Το πανηγύρι μας φέτος πέφτει Παρασκευή και Σάββατο. Την πρώτη ημέρα, Παρασκευή 1η Μαΐου, θα γίνει η παρέλαση των ίππων από το ιπποδρόμιο προς το κέντρο του χωριού στις 21:00 το βράδυ. Και τη δεύτερη μέρα θα ακολουθήσουν οι ιπποδρομίες στις 17:00 το απόγευμα, με τις καθιερωμένες τρεις ιπποδρομίες, των 1000, 1400 και 1800 μέτρων. Η αλήθεια είναι ότι φέτος με το καλό, περιμένουμε με μεγάλη χαρά να έρθουν και προπονητές από την Αθήνα. Μετά τις ιπποδρομίες θα ακολουθήσει ο τρανός χορός στο προαύλιο της εκκλησίας, στις 19:30. Και τις δύο μέρες θα υπάρχουν γλέντια στο κέντρο του χωριού με ξεχωριστά δρώμενα, και πολλά παραδοσιακά εδέσματα δια χειρός των ανθρώπων της περιοχής μας. Δόξα τω Θεώ, μέχρι τώρα, όλα πάνε κατ’ ευχήν, με τις προετοιμασίες να είναι πυρετώδεις. Υπάρχει φυσικά η συνέργεια όλων. Το έθιμο, και η όλη διαδικασία είναι μία ομαδική δουλειά, και μαζί και με την στήριξη του Δήμου φυσικά.
Για εμάς είναι κάτι παραπάνω από ένα έθιμο, είναι βίωμά μας προσωπικό. Έτσι μεγαλώσαμε, έτσι μάθαμε, είναι η ζωή μας αυτός ο θεσμός. Δεν μπορώ να το περιγράψω, η αλήθεια είναι, με λόγια, είναι κάτι που ευχόμαστε να συνεχιστεί. Έχει κλείσει και ο ιππόδρομος των Αθηνών, οπότε είναι λίγο δύσκολη η μετάβαση, το να υπάρχει δηλαδή συνέχεια. Το προσπαθούμε πάρα πολύ και ευελπιστούμε να πάνε όλα καλά».
Οι ιπποδρομίες έχουν είσοδο με αντίτιμο 5 ευρώ για τους ενήλικες. Μέχρι 12 ετών και ΑμεΑ είναι δωρεάν, και για τα παιδιά από 12 έως 18 ετών είναι 3 ευρώ.
Στον σχεδιασμό του συλλόγου, υπάρχει επίσης, με την προοπτική να γίνουν κι αυτές θεσμός, προγραμματισμός και για δεύτερες ιπποδρομίες, τις πρώτες μέρες του Ιουνίου, με την εκδήλωση “Γνωρίστε το άλογο”, να έχει ήδη προσελκύσει το ενδιαφέρον της τοπικής κοινωνίας.
