Και στην Π.Ε. Δράμας το πρόγραμμα με τα κίνητρα μετεγκατάστασης
Μεγάλο πρόβλημα για τη Δράμα
η υπογεννητικότητα και οι επιπτώσεις της
Αναπάντητο παραμένει το αίτημα του Νευροκοπίου για τη μείωση του ΕΝΦΙΑ
Του Θανάση Πολυμένη
ΟΤΑΝ στις 5 Νοεμβρίου βρέθηκε το κυβερνητικό κλιμάκιο στη Δράμα, ο υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ κ. Κοντογεώργης, είχε υποσχεθεί ότι σύντομα ο Νομός Δράμας, θα μπορούσε να ενταχθεί στο κίνητρα μετεγκατάστασης σε μικρές Κοινότητες με πληθυσμό έως 500 κατοίκων.
Το κίνητρο είναι οικονομική ενίσχυση 10.000 ευρώ σε όποιο μεμονωμένο άτομο ή οικογένεια, επιλέξει να εγκατασταθεί σε μια τέτοια περιοχή.
Την ανακοίνωση αυτή έκανε με δηλώσεις της, η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας Δόμνα Μιχαηλίδου, επισημαίνοντας ότι το πρόγραμμα μετεγκατάστασης επεκτείνεται στις Περιφερειακές Ενότητες Δράμας, Κιλκίς, Σερρών, Φλώρινας, Πέλλας και Καστοριάς.
Σημείωσε μάλιστα η υπουργός, ότι το πρόγραμμα δημιουργήθηκε για να ενισχύσει ουσιαστικά τις ακριτικές περιοχές και να δώσει κίνητρα σε ανθρώπους να επιστρέψουν στον τόπο τους, να αξιοποιήσουν την περιουσία τους ή ακόμη και να εγκατασταθούν σε μια περιοχή που επιλέγουν για την ποιότητα ζωής της.
Πρόβλημα το δημογραφικό για τη Δράμα
Η Δράμα, είναι μια περιοχή με μεγάλη υπογεννητικότητα. Τα τελευταία χρόνια, το πρόβλημα καταγράφεται έντονο από τα στοιχεία που δίνει στη δημοσιότητα η Ελληνική Στατιστική Αρχή.
Οι τοπικοί φορείς, αλλά και οι πολίτες, κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για την περιοχή, καθώς σε λίγα χρόνια, οι αρνητικοί αριθμοί θα αυξηθούν ακόμα περισσότερο.
Ακόμα και τα επίσημα στοιχεία που έδωσε η κυβέρνηση, καταδεικνύουν τον προβληματισμό, καθώς η Δράμα, καταγράφει την 7η υψηλότερη μείωση πληθυσμού στη χώρα -11,8% μεταξύ 2011–2021.
Οι αποκλίσεις μάλιστα στις απώλειες ανά Δήμο είναι ιδιαίτερα σημαντικές: Δράμας -5,5% / Δοξάτου -16,9% / Κάτω Νευροκοπίου -32,3% (μεγαλύτερη στη χώρα) / Παρανεστίου – 27,2% (3η μεγαλύτερη στη χώρα) / Προσοτσάνης -17,8%. Και ακόμα, έχει δημογραφική γήρανση: διάμεση ηλικία 48,9 έτη το 2024, υψηλότερη στην ΠΑΜΘ.
Επίσης, σε όλη την Περιφέρεια Αν. Μακεδονίας – Θράκης, έχει τον υψηλότερο δείκτη εξάρτησης ηλικιωμένων με 47,4% το 2024.
Το πρόγραμμα της μετεγκατάστασης, στόχο έχει να επιστρέψουν στα χωριά τους άνθρωποι που τα είχαν εγκαταλείψει. Το εν λόγω πρόγραμμα, είχε ξεκινήσει να εφαρμόζεται πιλοτικά στους Δήμους Σουφλίου, Διδυμοτείχου και Ορεστιάδας, παρέχοντας οικονομική ενίσχυση σε μονοπρόσωπα ή πολυπρόσωπα νοικοκυριά που θα μεταφέρουν σε αυτούς την κύρια κατοικία και το κέντρο βιοτικών δραστηριοτήτων τους.
Νευροκόπι και Βώλακας
Παράλληλα, είχε ανακοινωθεί και το πρόγραμμα μείωσης για το 2026 του ΕΝΦΙΑ και κατάργησής του από το 2027, για Κοινότητες μέχρι 1.500 κατοίκους. Μετά από αρκετά παράπονα που υπήρξαν πανελλαδικά, εντάχθηκαν στο πρόγραμμα και για ειδικές περιπτώσεις, Κοινότητες μέχρι 1.700 κατοίκους.
Το πρόβλημα όμως παραμένει για την Κοινότητα Νευροκοπίου, η οποία το 2021 είχε πληθυσμού περίπου 1.800 κατοίκους. Μετά από τα σχετικά διαβήματα του Δήμου να ενταχθεί και η Κοινότητα Νευροκοπίου, το αρμόδιο υπουργείο Οικονομικών απάντησε αρνητικά. Η υπόθεση έφτασε με τις ερωτήσεις βουλευτών της Δράμας στη Βουλή, όμως ούτε από εκεί υπήρξε θετική απάντηση, τουλάχιστον προς το παρόν.
Όλες οι Κοινότητες του Δήμου Κ. Νευροκοπίου εντάσσονται στο πρόγραμμα της μείωσης του ΕΝΦΙΑ, εκτός από την ομώνυμη Κοινότητα. Και είναι πραγματικά αδικία, καθώς η περιοχή παραμένει προβληματική από πολλούς παράγοντες. Τόσο ως παραμεθόρια, όσο και πληθυσμιακά, καθώς ο συγκεκριμένος Δήμος έχει την υψηλότερη μείωση πληθυσμού στη χώρα.
Η μείωση και η σταδιακή κατάργηση του ΕΝΦΙΑ, θα μπορούσε να είναι ένα κίνητρο παραμονής στο Νευροκόπι, μιας και τα τελευταία χρόνια, η καλλιέργεια της πατάτας αντιμετωπίζει και αυτή προβλήματα.
Τον περασμένο Μάιο, από τη Δράμα και από τα πλέον επίσημα χείλη του υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων κ. Τσιάρα, η παραγωγή αυτής της μοναδικής καλλιέργειας πατάτας Νευροκοπίου, έχει μειωθεί κατά 30%.
Κατά την επίσκεψή του στο Νευροκόπι στα τέλη καλοκαιριού, ο υπουργός Εσωτερικών κ. Λιβάνιος, είχε διαπιστώσει την οικτρή πραγματικότητα και υποσχέθηκε να προηγείται η εντοπιότητα στις όποιες προσλήψεις κάνει ο Δήμος, σε μια προσπάθεια να μην έχουν διαρροή του μόνιμου πληθυσμού.
Και ακόμα, με επίσημα στοιχεία, μέχρι και το Νοέμβριο στον Βώλακα για παράδειγμα, δεν είχε υπάρξει ούτε μία γέννηση, που σημαίνει ότι σε έξι χρόνια, δεν θα υπάρξει κανένα παιδί για να φοιτήσει στην Α΄ Τάξη Δημοτικού!
Το πρόβλημα είναι γνωστό στην κυβέρνηση και σε όλα τα αρμόδια Υπουργεία. Το Νευροκόπι, όπως και άλλες περιοχές σε παρόμοια κατάσταση, θα πρέπει να αντιμετωπιστούν με ειδικές παροχές. Όπως τα ίδια βέβαια ισχύουν και για το Δήμο Παρανεστίου που βρίσκεται στην ίδια θέση και με τον πληθυσμό να γερνάει χωρίς κανένα σχέδιο αντιστροφής της κατάστασης.
Το πρόγραμμα μετεγκατάστασης
Αν και ακόμα το πόσο θετικά είναι τα αποτελέσματα από το πρόγραμμα μετεγκατάστασης δεν το ξέρουμε, παρ’ όλα αυτά κρίνεται ως θετικό. Παράλληλα με τις 10.000 ευρώ, θα μπορούσαν να υπάρξουν και άλλα μέτρα ενίσχυσης της μετεγκατάστασης.
Η ενίσχυση των 10.000 ευρώ χορηγείται χωρίς εισοδηματικά κριτήρια. Η κα. Μιχαηλίδου σημείωσε ότι η στήριξη των τοπικών κοινωνιών συνδέεται με τη στελέχωση βασικών υπηρεσιών και με νέες δράσεις ενεργητικής απασχόλησης σε συνεργασία με τη ΔΥΠΑ. Η επέκταση του προγράμματος θα συνεχιστεί και σε άλλες περιοχές, νησιωτικές και ηπειρωτικές, όπου εντοπίζονται ισχυρές δημογραφικές πιέσεις.
Μέσω του προγράμματος στους παραπάνω συγκεκριμένους Δήμους, προβλέπεται οικονομική ενίσχυση νοικοκυριών για μετεγκατάσταση στους Δήμους αυτούς.
Το πρόγραμμα επιχορηγεί το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και απευθύνεται, αυτή τη στιγμή, σε μονοπρόσωπα και πολυπρόσωπα νοικοκυριά για τη μόνιμη μετεγκατάστασή τους.
Η ρύθμιση εντάσσεται στο συνολικό σχέδιο για τη δημογραφική ενίσχυση, την ανάπτυξη και ανασυγκρότηση του εν λόγω νομού.
Πιο αναλυτικά, το ύψος της οικονομικής ενίσχυσης για τους ωφελούμενους ορίζεται στα 10.000 ευρώ, εφόσον εγκατασταθούν σε οικισμό με πληθυσμό έως 500 κατοίκους και στα 6.000 ευρώ για τη μετεγκατάσταση σε οικισμό με πληθυσμό άνω των 500 κατοίκων, προσαυξανόμενη αντίστοιχα κατά 1.000 ευρώ για κάθε ανήλικο μέλος του νοικοκυριού και μέχρι του συνολικού ποσού των 10.000 ευρώ.
Η οικονομική ενίσχυση καταβάλλεται από τον Οργανισμό Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (ΟΠΕΚΑ).

