Ξεκινούν την Κυριακή οι εκδηλώσεις για τα «Ελευθέρια 2026»
Μνήμη και τιμή για τα 113 χρόνια
από την απελευθέρωση της Δράμας
Θριαμβευτής και απελευθερωτής έμπαινε στην πόλη ο Ελληνικός Στρατός
ΑΠΟ ΤΗΝ Κυριακή 14 Ιουνίου ξεκινούν οι εκδηλώσεις για τα «Ελευθέρια 2026», καθώς συμπληρώνονται φέτος 113 χρόνια από την ημέρα απελευθέρωσης της Δράμας. Πρόκειται για μια από τις πλέον ιστορικές στιγμές για τη Δράμα, η οποία έχει εγγραφεί στις χρυσές δέλτους της Ιστορίας της.
Παρ’ όλα τα τεράστια προβλήματα εκείνης της εποχής που είχε βιώσει η ελληνική κοινότητα, η απελευθέρωση της πόλης από τον Ελληνικό Στρατό με επικεφαλής τον Συνταγματάρχη Νικόλαο Μιχαλόπουλο (Αρκαδικό), μπορούσε να ατενίζει με αισιοδοξία το μέλλον της.
Σύμφωνα με το ιστορικό της εποχής, ο Δεύτερος Βαλκανικός Πόλεμος ξεκίνησε στις 16 Ιουνίου 1913, όταν η Βουλγαρία εξαπέλυσε αιφνιδιαστική επίθεση κατά των ελληνικών και σερβικών δυνάμεων στα σύνορα της Μακεδονίας. Η Ελλάδα, μόλις είχε απελευθερώσει την περιοχή από την Οθωμανική Αυτοκρατορία κατά τον Πρώτο Βαλκανικό Πόλεμο, αναγκάστηκε να υπερασπιστεί τα νεοαπελευθερωμένα εδάφη της.
Ο πόλεμος χαρακτηρίστηκε από την ταχύτητα και τη βίαιη φύση των μαχών, καθώς και από τις μεγάλες απώλειες που υπέστησαν οι εμπλεκόμενες δυνάμεις. Μία από τις σημαντικότερες και καθοριστικές μάχες ήταν η Μάχη του Κιλκίς-Λαχανά, που διεξήχθη από τις 9 έως τις 21 Ιουνίου 1913. Σε αυτή τη μάχη, οι ελληνικές δυνάμεις κατάφεραν να νικήσουν τους Βουλγάρους, οι οποίοι υποχώρησαν ατάκτως προς τη Δοϊράνη και πέρα από τη γέφυρα του Στρυμονικού προς την πεδιάδα των Σερρών.
Η νίκη αυτή ήταν κρίσιμη για την ελληνική πλευρά, καθώς εξασφάλισε την κατοχή της Μακεδονίας και συνέβαλε στην τελική έκβαση του πολέμου, ο οποίος έληξε μετά από έναν μήνα έντονων συγκρούσεων
Στις 28 Ιουνίου 1913, κατά τη διάρκεια του Β’ Βαλκανικού Πολέμου, η VII Μεραρχία του Ελληνικού Στρατού, η οποία βρισκόταν στο δεξιό άκρο της διάταξης του στρατεύματος, έλαβε διαταγή από το Γενικό Στρατηγείο να κινηθεί προς τις Σέρρες και να απελευθερώσει την πόλη, καθώς και τις περιοχές της Δράμας και του Σιδηροκάστρου.
Η διοίκηση της Μεραρχίας διέταξε τις δυνάμεις της, οι οποίες ήταν διασκορπισμένες σε διάφορα χωριά, να συγκεντρωθούν στο Στρυμονικό για να οργανωθεί η προέλασή τους προς τα βόρεια. Συγκεκριμένα, το 19ο Σύνταγμα Πεζικού και το 1ο Σύνταγμα Πεδινό Πυροβολικό, που βρίσκονταν στο χωριό Χείμαρρος, καθώς και το Στρατηγείο της Μεραρχίας, το 21ο Σύνταγμα Πεζικού και μία πεδινή πυροβολαρχία, που βρίσκονταν στο Δασοχώρι, έπρεπε να μετακινηθούν στο Στρυμονικό. Από εκεί, η Μεραρχία σχεδίαζε να περάσει από τις γέφυρες του Στρυμονικού και της Κουμαριάς για να προχωρήσει προς τις βόρειες περιοχές, ακολουθώντας τις διαταγές για την απελευθέρωση των κατεχόμενων περιοχών.
Το Γενικό Στρατηγείο, επιδιώκοντας την επιτάχυνση της προέλασης στο εσωτερικό της Βουλγαρίας, εξέδωσε στις 16:00 της 29ης Ιουνίου του 1913 νέα διαταγή, με την οποία η VII Μεραρχία έπρεπε να προχωρήσει με τον κύριο όγκο της δύναμής της προς το Νευροκόπι, στέλνοντας ταυτόχρονα ένα απόσπασμα συντάγματος προς τη Δράμα. Η VII Μεραρχία έλαβε τη διαταγή αυτή στην Πεντάπολη την επόμενη μέρα και αμέσως διέταξε το 21ο Σύνταγμα Πεζικού, μαζί με μια μοίρα Πυροβολικού, να κατευθυνθεί προς τη Δράμα, ενώ η υπόλοιπη δύναμή της να επιστρέψει στις Σέρρες, για να προελάσει μέσω Βροντούς προς το Νευροκόπι.
Η φάλαγγα, υπό τη διοίκηση του Αντισυνταγματάρχη Μιχαλόπουλου – Αρκαδικού Νικολάου, ξεκίνησε από την Πεντάπολη στις 08:00 της 30ης Ιουνίου και έφτασε το βράδυ στον σιδηροδρομικό σταθμό Αγγίστας. Εκεί διανυκτέρευσε και συνέχισε την κίνησή της στις 05:00 της 1ης Ιουλίου, κατευθυνόμενη προς τα βορειοανατολικά.
Περίπου ένα χιλιόμετρο μετά την Αλιστράτη, η εμπροσθοφυλακή της φάλαγγας εξουδετέρωσε μια ενέδρα κομιτατζήδων και συνέχισε την πορεία της. Ακολούθως, μετά από σύντομο αγώνα, η ελληνική φάλαγγα κατάφερε να τρέψει σε φυγή μια βουλγαρική φάλαγγα συνοδείας μεταγωγικών, η οποία εγκατέλειψε 75 οχήματα γεμάτα με διάφορα υλικά.
Το ελληνικό απόσπασμα προχώρησε προς τη Δράμα, στην οποία εισήλθε και απελευθέρωσε την ίδια μέρα, αποτρέποντας τον βέβαιο εμπρησμό της πόλης. Ωστόσο, δεν κατάφερε να κάνει το ίδιο για το Δοξάτο, το οποίο οι υποχωρούντες Βούλγαροι είχαν πυρπολήσει την προηγούμενη μέρα, διαπράττοντας μεγάλους βανδαλισμούς και σφαγές περισσότερων από 3000 κατοίκων, συμπεριλαμβανομένων πολλών ιερέων, γυναικών και παιδιών.
Οι κάτοικοι της Δράμας υποδέχθηκαν τα ελληνικά στρατεύματα με ενθουσιασμό, πανηγυρίζοντας για την απελευθέρωσή τους.
Η απελευθέρωση της Δράμας συμβολίζει όχι μόνο τη στρατιωτική νίκη, αλλά και την ανακούφιση και χαρά των κατοίκων που, που μετά από μήνες καταπίεσης και βίας, έβλεπαν τις ελπίδες τους για ελευθερία να εκπληρώνονται. Η μαρτυρική ιστορία της πόλης, αποτελεί σημαντική πτυχή της εθνικής μνήμης και της ιστορικής ταυτότητας της περιοχής.
Το 21ο Σύνταγμα Πεζικού της 7ης Μεραρχίας που απελευθέρωσε την πόλη σήμερα φέρει το τίτλο «Δράμα», στη μνήμη αυτού του γεγονότος.
Η απελευθέρωση της Δράμας κατοχυρώθηκε νομικά με τη Συνθήκη του Βουκουρεστίου (28 Ιουλίου 1913), με την οποία τα ελληνικά σύνορα έφτασαν ως τον Νέστο και όλη η Ανατολική Μακεδονία προσαρτήθηκε στην ελληνική επικράτεια.
Χαιρετισμοί δημάρχου και αντιδημάρχου
Στον χαιρετισμό του για τις εκδηλώσεις των «Ελευθερίων 2026» ο δήμαρχος Δράμας κ. Γεώργιος Παπαδόπουλος, απευθύνει χαιρετισμό στον οποίο σημειώνει τα εξής: «Αγαπητές Δραμινές, Αγαπητοί Δραμινοί
Την 1η Ιουλίου γιορτάζουμε την επέτειο των 113 χρόνων από την απελευθέρωση της Δράμας.
Αυτή η ημέρα γεμάτη χαρά, πατριωτισμό και εθνική υπερηφάνεια, μας θυμίζει τους αγώνες και τις θυσίες των προγόνων μας για την ελευθερία του γένους μας και της πατρίδας μας.
Οι πολυήμεροι εορτασμοί εν όψει της ιστορικής αυτής ημέρας συνιστούν την ελάχιστη ένδειξη τιμής προς εκείνους που θυσιάστηκαν. Παράλληλα είναι μια υπενθύμιση της ευθύνης που όλοι έχουμε να συνεχίσουμε το δικό τους έργο, να φανούμε αντάξιοι των προγόνων μας, εργαζόμενοι καθημερινά με αποφασιστικότητα και λογική για την ανάπτυξη και την πρόοδο του τόπου μας.
Ας παραδειγματιστούμε από τις αξίες και τα ιδανικά των ηρώων μας, και ας δουλέψουμε μαζί για να χτίσουμε ένα καλύτερο μέλλον για τις επόμενες γενιές. Ο μόνος δρόμος προς την αληθινή πρόοδο είναι η αφοσίωση στο κοινό καλό, η δικαιοσύνη και η αλληλεγγύη. Με αυτές τις αρχές, μπορούμε να διασφαλίσουμε ότι οι αγώνες και οι θυσίες τους θα καρποφορήσουν και θα οδηγήσουν σε μια κοινωνία που τιμά το παρελθόν και χτίζει με ασφάλεια και αισιοδοξία το μέλλον της.
Η Ελλάδα είναι πλέον ένα σύγχρονο, φιλελεύθερο κράτος, και η Δράμα ένας τόπος που εξελίσσεται με αξιώσεις.
Χρόνια πολλά Δράμα! Χρόνια πολλά σε όλους!»
Με τη σειρά της, η αρμόδια αντιδήμαρχος Πολιτισμού κα. Δέσποινα Αβραμίδου, στον χαιρετισμό της τονίζει τα εξής: «Αγαπητές Συνδημότισσες, Αγαπητοί Συνδημότες
Συμπληρώνονται ήδη 113 χρόνια από την απελευθέρωση της Δράμας, από τη Βουλγαρική κατοχή. Η απελευθέρωση την 1η Ιουλίου 1913 ήταν ένα αποφασιστικό βήμα στον αγώνα για την ανεξαρτησία της Ελλάδας. Η είσοδος του ελληνικού στρατού στη Δράμα συνοδεύτηκε από πανηγυρισμούς και εθνική υπερηφάνεια, καθώς η πόλη εντάχθηκε στον ελεύθερο ελληνικό χώρο.
Με ανάλογη υπερηφάνεια τιμούμε και φέτος τους ήρωες που θυσίασαν τη ζωή τους για την ελευθερία και την υπεράσπιση της πατρίδας. Η μνήμη τους παραμένει ζωντανή και αποτελεί φάρο έμπνευσης και υπερηφάνειας για τις επόμενες γενιές.
Η απελευθέρωση της Δράμας είναι μια σπουδαία ιστορική στιγμή, που μας υπενθυμίζει την αξία της ελευθερίας και την ανάγκη να την προασπίζουμε με συνέπεια, σοβαρότητα και πατριωτικό καθήκον. Η ελευθερία έρχεται με κόστος και θυσίες, και εμείς έχουμε την ευθύνη να διαφυλάξουμε αυτό το υπέρτατο αγαθό.
Ας τιμήσουμε τους αγώνες των προγόνων μας και ας εργαστούμε ενωμένοι για την πρόοδο και την ευημερία του τόπου μας.
Χρόνια πολλά σε όλες τις Δραμινές και όλους τους Δραμινούς!
Χρόνια πολλά στην πόλη μας!»
Το πρόγραμμα
Οι πολυήμερες εκδηλώσεις αρχίζουν την Κυριακή 14 Ιουνίου και ολοκληρώνονται την Πέμπτη 2 Ιουλίου, ενώ υπάρχουν και αρκετές παράλληλες εκδηλώσεις.
Το πρόγραμμα των δύο πρώτων ημερών, Κυριακή 14 και Δευτέρα 15 Ιουνίου είναι το παρακάτω:
Την Κυριακή 14 Ιουνίου και ώρα 20.30, στο Θεατράκι Αγίας Βαρβάρας «Σωκράτης Δημητριάδης».
Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Δράμας «ΟΙ ΡΙΖΕΣ ΜΑΣ» με αφορμή την Επέτειο των Ελευθερίων θα πραγματοποιήσει ομιλία με θέμα «Ο δρόμος για την λευτεριά». Με αναφορά στον Μακεδόνα Στρατηλάτη Αλέξανδρο, στον Μακεδονικό Αγώνα και στην Απελευθέρωση της τότε Ανατολικής Μακεδονίας 1913. Συμμετέχουν οι ομάδες χορού του Συλλόγου, ενηλίκων και παιδιών και η χορωδία.
Τη Δευτέρα 15 Ιουνίου και ώρα 20:30 στο Θεατράκι Αγίας Βαρβάρας «Σωκράτης Δημητριάδης».
Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Νέας Αμισού θα συμμετάσχει και φέτος στις εκδηλώσεις για τα “Ελευθέρια 2026” που διοργανώνει ο Δήμος Δράμας. Θα παρουσιάσουν την χορωδία και τα χορευτικά τμήματα του συλλόγου. Το θέμα της εκδήλωσης θα είναι «Οι Μνήμες του Δυτικού Πόντου ζωντανεύουν μέσα από τραγούδια και χορούς». Φιλική συμμετοχή θα έχει ο Σύλλογος Ποντίων Προαστίου Δράμας «ΟΙ ΑΡΓΟΝΑΥΤΕΣ».

