Στην κα. Γ. Μπακάλη το βραβείο
του Δραμινού Επιστήμονα από την ΑμΚΕ ΚΥΚΛΩΨ
Γ. Μπακάλη: «Δονκιχωτικό, να προσπαθείς να βάλεις την ιστορία στην ατζέντα της πόλης σε μια εποχή που δείχνει να μην την έχει ανάγκη».
Του Θανάση Πολυμένη
ΓΙΑ ΑΛΛΗ μια χρονιά, το ετήσιο βραβείο για έναν επιστήμονα της ΑμΚΕ ΚΥΚΛΩΨ, δόθηκε σε ένα αξιόλογο άτομο. Πρόκειται για την κα. Γεωργία Μπακάλη, η οποία είναι «γέννημα θρέμμα Δραμινή», όπως ανέφερε κατά την ανακοίνωσή του, το μέλος του Δ.Σ. της ΑμΚΕ ΚΥΚΛΩΨ, κ. Καραπαναγιωτίδης.
Ο ίδιος αναφέρθηκε επίσης σε ένα σύντομο βιογραφικό της. Όπως ανέφερε, η κα. Μπακάλη, σπούδασε στη Φιλοσοφική Σχολή Ιωαννίνων, και έχει λάβει από τον Τομέα Νεοτέρας και Συγχρόνου Ιστορίας, του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Μεταπτυχιακό δίπλωμα με θέμα: «Το προσφυγικό ζήτημα στην περιοχή μας» και Διδακτορικό Δίπλωμα με αντικείμενο μελέτης το «Καπνεργατικό Ζήτημα στην Ανατολική Μακεδονία». Στον ίδιο τομέα εκπονεί μεταδιδακτορική εργασία.
Τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα, εστιάζονται σε θέματα Κοινωνικής Ιστορίας του 20ου αιώνα. Επίσης, το 2019, εξέδωσε με τον Δημήτρη Σφακιανάκη το ιστορικό λεύκωμα «Η Δράμα των Προσφύγων – Αφιέρωμα Μνήμης» και το 2024 τη μελέτη «Η Γένεση της Νέας Δράμας – Προσφυγική εγκατάσταση και τοπική ανασυγκρότηση». Το βιβλίο αυτό τιμήθηκε με το πρώτο βραβείο από την Εστία Νέας Σμύρνης στον Πανελλήνιο Διαγωνισμού Βιβλίων Μικρασιατικού περιεχομένου. Είναι μέλος του Ομίλου Μελέτης Ιστορίας και της Κοινωνίας και του Δικτύου Μελέτης Πολιτισμικού Ψυχρού Πολέμου. Εργάζεται στην Υπηρεσία των Γενικών Αρχείων του Κράτους του Νομού Δράμας.
Γ. Μπακάλη: Ανεκτίμητο κεφάλαιο η τοπική μας Ιστορία
Κατά τον χαιρετισμό της η κα. Μπακάλη εξέφρασε την συγκίνησή της για το Βραβείο Διακεκριμένου Επιστήμονα, σημειώνοντας: «Μου δίνει μια σημαντική αίσθηση προοπτικής, με ωθεί να συνεχίσω να εμπνέομαι από την ιστορία της Δράμας, να την ανακαλύπτω και να μοιράζομαι μαζί σας την ερευνητική εμπειρία μου. Δονκιχωτικό, το ξέρω, να προσπαθείς να βάλεις την ιστορία στην ατζέντα της πόλης σε μια εποχή που δείχνει να μην την έχει ανάγκη. Υπάρχει όμως και μια φιλομαθής Δράμα. Πέρα από τα προσωπικά συναισθήματα, εκείνο που έχει σημασία είναι ότι η βράβευση αυτή της Κύκλωψ μας υπενθυμίζει το ανεκτίμητο κεφάλαιο που διαθέτουμε, την τοπική μας Ιστορία. Κτιριακά κατάλοιπα και άυλα πολιτιστικά αγαθά, αρχειακά τεκμήρια, φωτογραφίες της παλιάς Δράμας και μαρτυρίες, αφηγούνται ιστορίες για την ιστορία της πόλης».
Όπως είπε χαρακτηριστικά, «μας προσφέρουν μαθήματα πατριδογνωσίας για να οργανώσουμε τη συλλογική μας ταυτότητα. Είχαμε την τύχη τα συνέδρια που διοργάνωσε η ΔΕΚΠΟΤΑ με έγκριτους επιστήμονες να μας κληροδοτήσουν πλούσιο ιστορικό υλικό. Χρέος μας είναι να το αξιοποιήσουμε για την ιστορική μας παιδεία και αυτογνωσία. Σήμερα η πόλη έχει ανάγκη από μια φιλοσοφία rebranding, μια καινοτόμα στρατηγική για την ανάδειξη και εξέλιξη της φυσιογνωμίας της, να αναβαθμίσει τις πολιτιστικές της δραστηριότητες με άξονα το ιστορικό μας απόθεμα. Ας πούμε: να φτιάξει σε ένα ιστορικό κτίριο ένα σύγχρονο μουσείο πόλης που θα αφηγείται με οπτικοακουστικά μέσα το αστικό παρελθόν που γλιστράει πίσω από εποχές, γεγονότα και πρόσωπα, των οποίων μάλιστα είμαστε απόγονοι».
Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης και η ιδιωτική πρωτοβουλία
Ένα από τα πλέον χαρακτηριστικά σημεία, ήταν ότι η κα. Μπακάλη ανέφερε ότι η Δράμα θα μπορούσε κάποια στιγμή, να αναδειχθεί και Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης: «Σας ακούγεται τρελό, αν η Δράμα προσπαθήσει να διεκδικήσει έναν πρωταγωνιστικό ρόλο, να πάρει κάποια στιγμή τη σκυτάλη της Πολιτιστικής Πρωτεύουσας της Ευρώπης! Δεν είναι τρελό! Γιατί αν ξέρεις την ιστορία της πόλης αρχίζεις να την βλέπεις αλλιώς. Και μέσα από την άλλη ματιά, καλλιεργείται η αγάπη για τον τόπο σου. Λείπει αυτή η αγάπη εδώ και δεκαετίες. Σκεφτείτε μόνο για πόσα χρόνια, το κτίριο μπροστά (σ.σ. το Μαρμάρινο Σπίτι), ήταν ένα φάντασμα. Ο χώρος εδώ δεν παρέπεμπε σε εικόνα ευρωπαϊκής πόλης. Χρειάστηκε η ευαισθησία της ιδιωτικής πρωτοβουλίας, για να αποκατασταθεί με ειδική φροντίδα και σήμερα να αποκτήσει μια θέση στην καρδιά μας».
Όπως τόνισε στη συνέχεια, «εξακολουθούμε να παραδίδουμε στη λήθη και χωρίς ενοχές, για παράδειγμα το άλλοτε ΚΙΧΝΕ».
Αναφορά έκανε επίσης και στο Καπνολογικό Ινστιτούτο, επισημαίνοντας χαρακτηριστικά ότι «για τα κτίρια αυτά, δεν κατάφερε καμιά δημόσια αρχή να παρέμβει και να τους δώσει νέο ρόλο, να γίνουν γόνιμοι χώροι που θα προσφέρουν συμπυκνωμένη εμπειρία ιστορικής γνώσης για το προσφυγικό στοιχείο για παράδειγμα, για τον καπνό που ακούσαμε τόσα πολλά, αλλά και για το τοπικό μας μαρτυρολόγιο».
«Η πόλη έχει ανάγκη να διαβάσει την ιστορία της»
Όπως τόνισε σ’ αυτό το σημείο, «η πόλη μας έχει ανάγκη να διαβάσει την ιστορία της. Γιατί η σημερινή γενιά μαθαίνει ή και δε μαθαίνει για τις ρίζες της με αδιάφορο τρόπο στο ελληνικό σχολείο. Και εμείς οι μεγάλοι ξεμπερδεύουμε με μια αόριστη μνήμη και στερεότυπες τελετές. Ας μη μένουμε άλλο απαθείς. Η ιστορία της πόλης δεν αντέχει άλλη απαξίωση. Βίωσε τη λαίλαπα της κατεδάφισης οθωμανικών κτισμάτων μια φορά στον Μεσοπόλεμο και μετά τις δεκαετίες 50-60 (το διοικητήριο, φυλακές, το κονάκι του Δράμαλη). Εποχή της ανασυγκρότησης τότε αλλά η πόλη ανοικοδομήθηκε με φοβερές στρεβλώσεις. Θυσιάστηκαν πισίνες για να γίνει το Ξενία. Τις θυμούνται όσοι πλατσούριζαν παιδιά τη δεκαετία του 50. Σας μιλώ για βαριές απώλειες του αστικού μας πολιτισμού. Θα ήταν βαρύτερες αν δεν αντιστεκόταν στο γκρέμισμα, ο άνθρωπος που ταυτίστηκε με την οντότητα αυτής της πόλης. Ο ποιητής Νίκος Κωνσταντινίδης. Μελετούσε τα βιβλία της και έγραφε άρθρα τη δεκαετία του ’60 με σκοπό να τα διασώσει που κινδύνευαν από ανιστόρητους. Ίσως χάρη σ’ αυτόν δεν κατεδαφίστηκε ο Ναός των Εισοδίων».
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε επίσης στην ανάδειξη των Βυζαντινών Τειχών της πόλης και του βυζαντινού ναού της Αγίας Σοφίας.
