Ινστιτούτο Εκτίμησης & Διαχείρισης Φυσικών Κινδύνων και Καταστροφών
Θωράκιση απέναντι
στις κρίσεις και τις καταστροφές
από το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης
Ο πρύτανης του ΔΠΘ και διευθυντής του Ινστιτούτου κ. Μάρης μιλάει στον «Π.Τ.»
Του Θανάση Πολυμένη
ΣΕ ΜΙΑ ΑΚΟΜΑ σημαντική πρωτοβουλία προχώρησε το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης (ΔΠΘ), ιδρύοντας το Ινστιτούτο Εκτίμησης και Διαχείρισης Φυσικών Κινδύνων και Καταστροφών.
Διευθυντής του νέου Ινστιτούτου, αναλαμβάνει ο πρύτανης του ΔΠΘ και Καθηγητής του Τμήματος Πολιτικών Μηχανικών κ. Φώτης Μάρης. Κύριος σκοπός του Ινστιτούτου, είναι η ανάπτυξη, προαγωγή και εφαρμογή της επιστημονικής γνώσης στο αντικείμενό του, με έμφαση στη διεπιστημονικότητα, την καινοτομία και την κοινωνική χρησιμότητα της έρευνας.
Το έργο του αναπτύσσεται σε τέσσερις κεντρικούς άξονες. Αρχικά, εστιάζει στην έρευνα και καινοτομία για την εκτίμηση κινδύνων, αναπτύσσοντας μεθοδολογίες ποιοτικής και ποσοτικής ανάλυσης, χαρτογραφήσεις μέσω γεωχωρικών δεδομένων, τηλεπισκόπησης, GIS και τεχνητής νοημοσύνης, καθώς και σενάρια καταστροφών και συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης.
Ανάγκη διεπιστημονικής προσέγγισης
Μιλώντας στον «Π.Τ.» ο πρύτανης του ΔΠΘ και διευθυντής του Ινστιτούτου Εκτίμησης και Διαχείριση Φυσικών Κινδύνων και Καταστροφών κ. Μάρης, σημειώνει ότι «το Ινστιτούτο αυτό έρχεται σαν αποτέλεσμα της μεγάλης δράσης που έχει το Πανεπιστήμιο στα αντικείμενα της διαχείρισης των κρίσεων και των καταστροφών, ιδιαίτερα στο κομμάτι των πλημμυρών, αλλά και στη διαχείριση των δασικών πυρκαγιών και των σεισμών».
Όπως επισημαίνει μάλιστα, «επειδή αποδεδειγμένα προκύπτει η ανάγκη διεπιστημονικής προσέγγισης στο συγκεκριμένο θέμα, κρίθηκε απαραίτητο να δημιουργήσουμε ένα Ινστιτούτο, το οποίο στην πραγματικότητα κάνει οριζόντια δικτύωση όλων των συναδέλφων οι οποίοι βρίσκονται σε διαφορετικά ακαδημαϊκά τμήματα και ασχολούνται με τα αντικείμενα αυτά, δίνοντας τη δυνατότητα να φτιαχτεί μια μεγάλη διεπιστημονική ομάδα, που ασχολείται με τα αντικείμενα αυτά και μπορούν πραγματικά να προσφέρουν και σε τοπικό και σε εθνικό αλλά και παγκόσμιο επίπεδο».
Η παρουσία του Δημοκριτείου
Αυτό που τονίζει ο κ. Μάρης, είναι ότι, «η ομάδα αυτή των επιστημόνων τα τελευταία χρόνια δραστηριοποιούνταν σε υποσύνολα και κατά μόνας. Από εδώ και πέρα θα προσπαθήσουμε να λειτουργήσουν όλοι μαζί και να θυμίσω ότι το Πανεπιστήμιο έχει μια συνολική παρουσία σε αυτό το κομμάτι.
Να θυμίσω επίσης, ότι διοργανώνουμε ένα μοναδικό μεταπτυχιακό με την Πυροσβεστική Υπηρεσία εδώ και πολλά χρόνια, το οποίο συντονίζει ο καθηγητής, Δημήτρης Εμμανουλούδης από τη Δράμα. Αυτές τις μέρες προκηρύξαμε και έχουμε το μεταπτυχιακό για την πολιτική προστασία που ξεκινάει τη λειτουργία του τον επόμενο Οκτώβριο, όπου θα έχει φυσική παρουσία έως 50% στο Σουφλί, έτσι ώστε να είμαστε κοντά στο πεδίο και να έχουμε τη δυνατότητα να παρέχουμε εκπαίδευση με case study, είτε αφορά τις πλημμύρες, είτε αφορά τις δασικές πυρκαγιές, είτε οτιδήποτε άλλο.
Και σίγουρα με μια πληθώρα άλλων μεταπτυχιακών, όπως το καινούριο μεταπτυχιακό στα πλαίσια της διεθνοποίησης με το Πανεπιστήμιο του York, που είναι στη φάση της διοργάνωσης και φιλοδοξούμε από την επόμενη χρονιά, το ’27, να τεθεί σε λειτουργία, και πληθώρα άλλων δράσεων και ερευνητικών και εκπαιδευτικών που γίνονται στα τμήματα που εμπλέκονται οι συνάδελφοι».
Παρουσία 20 χρόνων στην Περιφέρεια
Ερωτώμενος για την παρουσία του ΔΠΘ στον τομέα αυτόν στην Περιφέρεια, ο κ. Μάρης επισημαίνει ότι το Δημοκρίτειο «έχει παρουσία σχεδόν 20 χρόνια στα αντικείμενα αυτά. Να θυμίσω προγράμματα όπως το ARDAFORECAST, που έκανε το πρώτο σύστημα πρόγνωσης πλημμυρικής αιχμής στην Ελλάδα και ένα από τα κορυφαία στον κόσμο, και ακολούθησαν μια σειρά από άλλα έργα, όπως το Κέντρο Εκτίμησης Διακινδύνευσης και Ανθεκτικότητας (ΚΕΔΙΑΚ), το Eye4Water, και πληθώρα άλλων ερευνητικών έργων τα οποία είναι σε εξέλιξη και αυτή τη στιγμή».
Στη συνέχεια κάνει αναφορά στην «κινητή μονάδα, η οποία περιλαμβάνει και μια πληθώρα από ένα σημαντικό αριθμό από μετεωρολογικούς, υδρομετρικούς σταθμούς, σταθμούς μέτρησης ρύπανσης και άλλα. Οπότε νομίζω ότι, όπως και μια σύγχρονη αίθουσα και υπολογιστική στο τμήμα Πολιτικών Μηχανικών στην Ξάνθη, όπου μπορεί να υποστηρίξει τη διαχείριση πολλαπλών κρίσεων με μια σημαντική υπολογιστική ισχύ».
Σημειώνει ακόμα, ότι, «το ΔΠΘ έχει και συμμετοχή σε σημαντικά δίκτυα, όπως και κατάληψη συγκεκριμένων θέσεων. Να θυμίσω πάλι τον κ. Εμμανουλούδη, που είναι σύμβουλος στην επιστημονική επιτροπή του Υπουργείου, όπως και άλλους συναδέλφους οι οποίοι συμμετέχουν σε ειδικές επιτροπές, στις οποίες συμμετέχω κι εγώ, που αφορά τη διαχείριση των κινδύνων από πλημμυρικά γεγονότα».
Στρατηγικές πρόληψης και ετοιμότητας
Καταλήγοντας, ο κ. Μάρης εξηγεί ότι, «το Ινστιτούτο, εξειδικεύεται στη διαχείριση καταστροφών και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας, μέσα από στρατηγικές πρόληψης, ετοιμότητας και απόκρισης, καθώς και την αξιολόγηση πολιτικών πολιτικής προστασίας και χωρικού σχεδιασμού σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο.
Επιπλέον, εξετάζει την κοινωνική διάσταση των καταστροφών, δίνοντας έμφαση στην κοινωνική τρωτότητα, την αντίληψη του κινδύνου, τη συμμετοχή των πολιτών και την καλλιέργεια κουλτούρας ασφάλειας, με παράλληλη υλοποίηση εκπαιδευτικών δράσεων για φοιτητές και στελέχη της δημόσιας διοίκησης. Τέλος, προωθεί τη μεταφορά τεχνογνωσίας στην κοινωνία και την οικονομία, παρέχοντας συμβουλευτικές υπηρεσίες, μελέτες επικινδυνότητας και αξιολογήσεις επιπτώσεων που υποστηρίζουν τον σχεδιασμό βιώσιμων και ασφαλών δημόσιων πολιτικών και επενδύσεων».
