Ο επιστημονικός υπεύθυνος της «ΔΡΑΣΗΣ» Δράμας κ. Βλάχος στον «Π.Τ.»
Το αντίδοτο της εξάρτησης
από τα κοινωνικά δίκτυα είναι
η επικοινωνία στην οικογένεια
Κυβερνητικά μέτρα απαγόρευσης στα Social Media για ανήλικους κάτω των 15
Του Θανάση Πολυμένη
ΤΑ ΜΕΤΡΑ για το μπλοκάρισμα των ανηλίκων μέχρι 15 ετών στα social media, εξήγγειλε χθες η ελληνική κυβέρνηση. Τα μέτρα αυτά αφορούν όλα τα παιδιά που έχουν γεννηθεί από 1 Ιανουαρίου 2012, ενώ η επαλήθευση της ηλικίας θα γίνεται με εξειδικευμένα εργαλεία ελέγχου. Τα μέτρα και το μπλοκάρισμα των ανηλίκων, αναφέρονται κυρίως στις εφαρμογές TikTok, Snapchat, Instagram και Facebook.
Όπως επεσήμανε στις δηλώσεις του ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης κ. Παπαστεργίου «δεν κόβουμε το ίντερνετ, δημιουργούμε ένα πλαίσιο προστασίας για τα παιδιά. Η διαδικασία δεν ήταν εύκολη, επειδή έπρεπε να βάζουμε μέσα και τους Ευρωπαίους. Το Νομοσχέδιο είναι πολύ απλό. Περιλαμβάνει όλα τα παιδιά που έχουν γεννηθεί από 1/1/2012».
Όπως τόνισε μάλιστα, «δεν θα λειτουργεί όπως η Αυστραλία που μεταθέτει στις πλατφόρμες την ευθύνη, αλλά τους προτείνουμε να χρησιμοποιήσουμε τους ευρωπαϊκούς μηχανισμούς επαλήθευσης ηλικίας, όπως το Kids Wallet. Είμαστε οι πρώτοι που το χρησιμοποιούμε και προτείνουμε να γίνει υποχρεωτικό. Οι μηχανισμοί αυτοί είναι αξιόπιστοι».
Ομάδες γονέων στη Δράμα
Στο πλαίσιο αυτό, ο «Π.Τ.» μίλησε με τον επιστημονικό υπεύθυνο του Κέντρου Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας ΠΕ Δράμας «ΔΡΑΣΗ» Ψυχολόγο κ. Κώστα Βλάχο.
Όπως είναι γνωστό, τα κινητά τηλέφωνα και τα social media, έχουν χαρακτηριστεί ως μια ακόμα κατηγορία εξαρτήσεων και αυτό που επισημαίνει ο κ. Βλάχος, είναι ότι στη «ΔΡΑΣΗ», «έχουμε ομάδες γονέων που δουλεύουμε, έχουμε συγκεκριμένα υλικά για τους εκπαιδευτικούς και συγκεκριμένα υλικά για τα παιδιά όταν πηγαίνουμε στα σχολεία όλων των βαθμίδων. Έχουμε μια συγκεκριμένη θεματική και δουλεύουμε πάνω σε όλο το θέμα. Θέλουμε η προσέγγισή μας να είναι ολοκληρωμένη, να εμπεριέχει όλους και όχι μόνο τα παιδιά ή τους γονείς και τους εκπαιδευτικούς, για να είναι πιο ολοκληρωμένες οι παρεμβάσεις που κάνουμε».
Απαντώντας σε ανάλογη ερώτηση, ο κ. Βλάχος επισημαίνει ότι, «αν οι γονείς εντοπίσουν κάποιο πρόβλημα με τα παιδιά τους, μπορούν να έρθουν στο Κέντρο μας και να μιλήσουμε σε συμβουλευτικό επίπεδο. Μαζί βλέπουμε ποια ενέργειες μπορούμε να κάνουμε, ώστε να αποτρέψουμε αυτή τη συμπεριφορά. Και αν το παιδί χρειάζεται να προβεί σε κάποια θεραπεία, τότε το παραπέμπουμε σε διάφορες δομές, οι οποίες είναι αρμόδιες για τη θεραπεία τέτοιων συμπεριφορών».
Ελκυστικά δίκτυα και αλγόριθμοι
Ερωτώμενος κατά πόσο το φαινόμενο της εξάρτησης στα social media είναι μεγάλο ή όχι, ο ίδιος απαντάει θετικά: «Νομίζω ότι είναι μεγάλο και ότι υπάρχει, δυστυχώς και παρουσιάζει αυξητική τάση. Το θέμα είναι ότι οι ηλικίες που επηρεάζονται και δημιουργούν εξαρτημένες συμπεριφορές, είναι ολοένα και μικρότερες. Και αυτό συμβαίνει και εδώ και σε όλη τη χώρα. Και εμείς είμαστε κομμάτι αυτού του κόσμου, οπότε και εδώ υπάρχει αυτή η αυξητική τάση. Όλο και περισσότεροι νέοι βρίσκουν διαφυγή στα social media, και σ’ αυτό φταίει βέβαια η επικοινωνία στην οικογένεια, οι τρόποι που επικοινωνούν τα παιδιά. Το ζήτημα είναι ότι συνήθως αυτά τα δίκτυα είναι ελκυστικά».
Συμπληρώνει μάλιστα, ότι, «οι αλγόριθμοι αυτοί είναι δομημένοι με τρόπο που να προκαλούν εθισμό, να παρέχουν διασκέδαση και αυτή είναι η παγίδα».
Στους γονείς η μεγάλη ευθύνη
Ερωτώμενος για τους τρόπους προστασίας και αν το να κλείνουμε τις συσκευές αυτές είναι μια άμυνα, ο κ. Βλάχος τονίζει: «Η χρήση τους διευκολύνει πάρα πολύ τη ζωή μας σε όλους τους τομείς: στην επικοινωνία, στη διασκέδαση, στη μόρφωση, σε όλα αυτά τα κομμάτια. Οπότε δεν νομίζω ότι αυτό θα ήταν λύση. Αλλά το θέμα είναι ότι, ναι μεν να πιέσουμε τα παιδιά ή να τους απαγορεύσουμε την πλήρη αποχή από όλα αυτά, δεν νομίζω όμως ότι είναι ο σωστός τρόπος. Ο σωστός τρόπος είναι ότι θα πρέπει να υπάρχουν κανόνες, θα πρέπει να υπάρχουν όρια, συμφωνίες μεταξύ των γονιών και των παιδιών για το πόσο χρόνο πρέπει να το χρησιμοποιούν τα παιδιά. Οι γονείς πάντα θα πρέπει να ξέρουν ανά πάσα στιγμή σε ποια σελίδα είναι το παιδί τους μέσα. Υπάρχει τέτοιος γονικός έλεγχος και είναι πολύ σημαντικό να γνωρίζουν, γιατί ειδικά στις μικρές ηλικίες τα παιδιά από μόνα τους δεν γνωρίζουν τρόπους να προστατευτούν. Οπότε σε αυτό το κομμάτι είναι υπεύθυνοι οι γονείς».
Επισημαίνει ακόμα, ότι, «το θέμα είναι η διαχείριση της συμπεριφοράς, και το πώς μπορούν οι γονείς να τη διαχειριστούν και να ελέγξουν τη χρήση του διαδικτύου και των ηλεκτρονικών συσκευών από τα παιδιά τους».
Το απαγορευμένο που γίνεται ελκυστικό
Καταλήγοντας, τονίζει ότι «ως Κέντρο Πρόληψης δεν κάνουμε θεραπεία, αλλά από κοινού με τους γονείς και αργότερα με το παιδί, προσπαθούμε να βρούμε τους κατάλληλους τρόπους για να αντιμετωπίσουμε αυτό το φαινόμενο. Και ενδεχομένως να χρειαστεί και παραπομπή το παιδί, σε κάποια δομή απεξάρτησης».
Αυτό που σημειώνει ακόμα, είναι ότι «ενδεχομένως να βοηθηθούν και οι γονείς για να μπορέσουν να οριοθετήσουν περισσότερο τα παιδιά τους, να επικοινωνήσουν καλύτερα μέσα στην οικογένεια. Γιατί όλα πιστεύω ξεκινάνε από την επικοινωνία. Όταν κόβεται η επικοινωνία στην οικογένεια, τα παιδιά ψάχνουν διαφορετικούς τρόπους επικοινωνίας και συνήθως ψάχνουν τους συγκεκριμένους, που είναι και πιο εύκολοι. Κι αυτό γιατί, το απαγορευμένο γίνεται πιο ελκυστικό, ειδικά στους εφήβους, οι οποίοι έχουν όλη αυτή την αντιδραστικότητα, οπότε από μόνο του ουσιαστικά πυροδοτεί αυτή τη συμπεριφορά αντί να την αποτρέψει».
