Ο ιστορικός δρόμος της Βενιζέλου βρίσκει την παλιά του αίγλη
Ξεκινούν εργασίες αναστήλωσης
του ξενοδοχείου «ΣΑΝΤΡΑΛ»
επί της οδού Βενιζέλου στη Δράμα
Σωσίβιο για την ιστορική αρχιτεκτονική της πόλης η παρέμβαση
της οικογένειας Αποστολίδη
Του Θανάση Πολυμένη
Η ΠΟΛΗ της Δράμας, έχει να αναδείξει πολλά σημεία ενδιαφέροντος, όσον αφορά στην ιστορικότητά της. Το παρελθόν της χάνεται μέχρι τα βάθη της προϊστορίας χωρίς καμιά υπερβολή μιας και έχουν βρεθεί στοιχεία που τεκμηριώνουν την ύπαρξη σχετικού οικισμού στην περιοχή των εργατικών κατοικιών του Αρκαδικού.
Η Δράμα, υπήρξε επίσης σημαντικός οικισμός, τόσο στην περίοδο των Ελληνιστικών χρόνων, των Ρωμαϊκών χρόνων, όσο φυσικά και κατά την περίοδο της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, κατά τη διάρκεια της οποίας δημιουργήθηκαν οι πρώτοι χριστιανικοί ναοί, με πρώτο και καλύτερο τον Ναό της Αγίας Σοφίας, από τα πλέον χαρακτηριστικά δείγματα.
Η Δράμα σήμερα έχει να αναδείξει ένα σημαντικό ιστορικό κέντρο, με τα Βυζαντινά Τείχη να διατρέχουν μέρος της πόλης. Κατά τη διαδικασία του πρόσφατου έργου εγκατάστασης του δικτύου φυσικού αερίου, βρέθηκε μέρος των Βυζαντινών Τειχών να διατρέχει την οδό Βενιζέλου. Επίσης, όπως είναι γνωστό, στο ύψος του Ιερού Ναού των Ταξιαρχών, υπάρχει κάτω από το κατάστρωμα του δρόμου, Ρωμαϊκός πλινθόκτιστος καμαροσκέπαστος τάφος που βρέθηκε έξω από το βυζαντινό περίβολο.
Η ιστορικότητα της οδού Βενιζέλου
Η οδός Βενιζέλου, αποτελεί για τη Δράμα έναν από τους πλέον σημαντικούς και ιστορικούς δρόμους. Από το δρόμο αυτό κατέβηκε το ελληνικό στράτευμα με επικεφαλής τον Συνταγματάρχη Νικόλαο Μιχαλόπουλο Αρκαδικό την 1η Ιουλίου 1913, όταν απελευθέρωσε την πόλη από τον οθωμανικό ζυγό.
Στο δρόμο της οδού Βενιζέλου και στη δεξιά πλευρά της ανόδου, βλέπουμε να υφίστανται ορισμένα παλαιά κτίρια. Στο ύψος απέναντι από τον Ιερό Ναό των Ταξιαρχών και λίγα μέτρα από το ιστορικό Καφενείο «Ελευθερία», βρίσκονται τα απομεινάρια του αλλοτινού ξενοδοχείου «ΣΑΝΤΡΑΛ».
Πρόκειται για ένα σημαντικό δείγμα αρχιτεκτονικής των αρχών του 20ου αιώνα, που άλλοτε ήταν σημείο αναφοράς των κατοίκων για την ιστορική, πολεοδομική και αρχιτεκτονική εξέλιξη της περιοχής.
Το κτίριο του πρώην ξενοδοχείου «ΣΑΝΤΡΑΛ» έχει χαρακτηριστεί ως διατηρητέο με απόφαση του Υπουργείου Πολιτισμού από τις 19 Ιουλίου 2000.
Το όραμα Αποστολίδη – Raycap
Ένα από τα οράματα που είχε στο μυαλό του και στον σχεδιασμό του ο αείμνηστος ιδρυτής και πρόεδρος της εταιρείας Raycap Κώστας Αποστολίδης, ήταν η αναπαλαίωση του κτιρίου του «ΣΑΝΤΡΑΛ» και η αποκατάστασή του.
Τον χώρο είχε αγοράσει ο Κώστας Αποστολίδης και μέσω της Raycap είχε στόχο να προχωρήσει στην αναπαλαίωση και ανακαίνισή του. Το όραμα αυτό σήμερα συνεχίζει η κόρη του κα. Καλλίσα Αποστολίδου, η οποία είναι η νέα πρόεδρος και «τιμονιέρισσα» της Raycap από τον Μάιο του 2024. Στόχος της προφανώς είναι να συνεχίσει το έργο του πατέρα της και να δώσει στη περιοχή την παλιά της αίγλη.
Αναπαλαίωση του κτιρίου
Στο πλαίσιο αυτό και μετά από πληροφορίες που διαθέτει ο «Π.Τ.», από το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα, συνεργεία θα ξεκινήσουν στον καθαρισμό του χώρου του πρώην ξενοδοχείου «ΣΑΝΤΡΑΛ», προκειμένου να προχωρήσουν στη αναστήλωσή του.
Τα πρώτα στάδια εργασιών, θα περιλαμβάνουν την στέγη και αργότερα την αναπαλαίωσή του. Αυτό και μόνο, σημαίνει ότι, η περιοχή της οδού Βενιζέλου, θα μπορέσει σταδιακά να ανακτήσει την παλιά ομορφιά της.
Αυτό που περιμένει κανείς από μια πόλη, είναι η ανάδειξη της ιστορίας της, όχι μόνο μέσα από τα βιβλία, αλλά κυρίως να σωθούν τα υπάρχοντα κτίρια πριν αυτά καταρρεύσουν και χαθούν ολοκληρωτικά.
Δυστυχώς – το έχουμε δημοσιεύσει και άλλες φορές – πολλά από τα παλιά και διατηρητέα ιστορικά κτίρια της πόλης της Δράμας έχουν ήδη καταρρεύσει ή κινδυνεύουν με κατάρρευση.
Και στο σημείο αυτό, έρχεται ο αείμνηστος Κώστας Αποστολίδης, αλλά και ο επιχειρηματίας ναυπηγός κ. Άρης Θεοδωρίδης και αποφασίζουν να διασώσουν ορισμένα από τα πλέον επιβλητικά κτίρια της Δράμας.
Ο κ. Θεοδωρίδης με το «Μαρμάρινο Σπίτι», το «Αρχοντικό Παμπούκα» και άλλα έργα, ο αείμνηστος Κώστας Αποστολίδης με το ξενοδοχείο «ΣΑΝΤΡΑΛ», το αλλοτινό Σαντιρβάν τζαμί που διέσωσε και μετέτρεψε σε πολιτιστικό χώρο της Raycap, αλλά και τη σημαντική βοήθειά του στο σχεδιασμό του οπτικοακουστικού κόμβου στο πρώην στρατόπεδο «Ανδρικάκη» και πολλά άλλα.
Και ας μην ξεχνάμε και τον κ. Μανώλη Λεδάκη που αγόρασε την παλιά καπναποθήκη των Σπίρερ και τη μετέτρεψε σε ένα πολυτελές ξενοδοχείο στο κέντρο της Αγίας Βαρβάρας.
Σημαντικές ενέργειες για τη Δράμα, οι οποίες σταδιακά επαναφέρουν την παλιά της αίγλη και ομορφιά, διατηρώντας έτσι και την ιστορικότητα της πόλης.
Ιστορικά στοιχεία
Σημαντικά ιστορικά στοιχεία για το ξενοδοχείο «ΣΑΝΤΡΑΛ», μας δίνει μέσα από τη διδακτορική διατριβή της, η κα. Δέσποινα Αϊβάζογλου Δόβα, επισημαίνοντας ότι το ξενοδοχείο κτίστηκε το 1910.
Όπως αναφέρει, [κτίστηκε την εποχή της Τουρκοκρατίας από μωαμεθανό επιχειρηματία στην κεντρική αρτηρία του παραδοσιακού πυρήνα της πόλης, στη σημερινή οδό Βενιζέλου, «το μεγαλύτερο και το πολυτελέστερο ξενοδοχείο της εποχής εκείνης, το «Σαντράλ». Ίχνη της σχετικής επιγραφής διασώζονται στην ζωφόρο. Μετά την απελευθέρωση της πόλης, χρησιμοποιήθηκε για να στεγάσει τη διοίκηση της Μεραρχίας Δράμας και αργότερα δημόσιες υπηρεσίες έως το 1941. Μεταγενέστερα, οι χώροι του ορόφου χρησιμοποιήθηκαν ως γραφεία.
Αρχικός ιδιοκτήτης ήταν ο Τζεμαλή – μπέης. Μετά τη Μικρασιατική καταστροφή και την ανταλλαγή των πληθυσμών που ακολούθησε, το κτίριο περιήλθε στη διαχείριση του Ελληνικού Δημοσίου και πωλήθηκε στον Π. Παπαδόπουλο», μέχρι που αγοράστηκε από την εταιρεία Raycap.
Αναφορικά με την αρχιτεκτονική του, η ίδια σημειώνει: [Το ισόγειο στο αρχικό του μέγεθος περιελάμβανε όλη τη σειρά των καταστημάτων που υπάρχουν και σήμερα κατ’ επέκταση της νότιας πλευράς και είχε μεγαλύτερο εμβαδόν από τον όροφο. Με τη μεταγενέστερη απόσπαση του τμήματος αυτού της κάτοψης, το κτίσμα απέκτησε τη σημερινή του μορφή και έκταση. Στην πλευρά του επί της οδού Βενιζέλου δημιουργείται το άνοιγμα της κύριας εισόδου προς τον όροφο. Η κάτοψή του έχει ορθογωνική μορφή με αποτετμημένη τη ΒΑ της γωνία. Το ισόγειο έχει εμβαδόν 300 μ.2 και ο όροφος 280 μ.2. Η κάλυψη του οικοπέδου είναι 75% περίπου. Βασικό χαρακτηριστικό στη συγκρότηση της κύριας όψης είναι η οριζόντια διαίρεσή της σε τρεις ζώνες. Η κατώτερη περιλαμβάνει την όψη των καταστημάτων, η μεσαία την όψη του ορόφου και ακολουθεί η ζώνη με το στηθαίο που περιβάλλει την στέγη του κτίσματος.]
